Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 66
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
नक्ताहारविहारौ च द्विजदेवादिभोजनौ / नक्तं चैव बलीयांसौ दिवा वै निर्बलौ युवाम्
Transliteration
naktāhāravihārau ca dvijadevādibhojanau / naktaṃ caiva balīyāṃsau divā vai nirbalau yuvām
Translation
Việc ăn uống và đi lại của hai ngươi sẽ vào ban đêm, và các ngươi sẽ ăn cả bậc dvija cùng chư thiên v.v.; ban đêm các ngươi mạnh, còn ban ngày ắt yếu.
Word by Word
नक्त-आहार-विहारौhaving food and recreation at night
नक्त-आहार-विहारौ:
कर्ता (Karta; predicate adjective)
TypeAdjective
Rootनक्त (प्रातिपदिक) + आहार (प्रातिपदिक) + विहार (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (आहारः च विहारः च; नक्त- इति उपपद-विशेषण); पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण (युवाम् इति)
चand
च:
समुच्चय (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
द्विज-देव-आदि-भोजनौeating (like) Brahmins, gods, etc.
द्विज-देव-आदि-भोजनौ:
कर्ता (Karta; predicate adjective)
TypeAdjective
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + भोजन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (द्विजदेवादीनां भोजनम्; ‘भोजनौ’ = भोजनशीलौ/भोजनेन युक्तौ); पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण
नक्तम्at night
नक्तम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa; time)
TypeIndeclinable
Rootनक्तम् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (at night)
चand
च:
समुच्चय (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
अवधारण (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (emphasis)
बलीयांसौstronger
बलीयांसौ:
कर्ता (Karta; predicate adjective)
TypeAdjective
Rootबलिन् (प्रातिपदिक)
Formतुलनात्मक-विशेषण (comparative) ‘बलीयस्’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
दिवाby day
दिवा:
अधिकरण (Adhikaraṇa; time)
TypeIndeclinable
Rootदिवा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (by day)
वैindeed
वै:
निपात (particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle; emphasis/assurance)
निर्बलौweak
निर्बलौ:
कर्ता (Karta; predicate adjective)
TypeAdjective
Rootनिर्बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण
युवाम्you two
युवाम्:
कर्म (Karma; addressed/target)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd/कर्म), द्विवचन; सर्वनाम; (सम्बोधनार्थे अपि प्रयोगः सम्भवः)