Mantra 5
Sukta 27
Sanskrit (Devanagari)
यज्ञ इन्द्रमवर्धयद् यद् भूमिं व्यवर्तयत्। चक्राण ओपशं दिवि
IAST Transliteration
yajñá índram avardhayad yád bhū́miṃ vy àvartayat | cakrāṇá úpaśaṃ diví
English Translation (Griffith/Whitney)
The sacrifice strengthened Indra, when he rolled forth the earth, making in heaven aid and support.
Translation
Tế lễ đã làm Indra thêm lớn mạnh, khi Ngài lăn mở và trải rộng mặt đất; và Ngài đã tạo nên sự trợ giúp cùng chỗ nâng đỡ trên cõi trời.
Word by Word
यज्ञःthe sacrifice (yajña)
यज्ञः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक) < √यज्
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun (Proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
अवर्धयत्increased, strengthened
अवर्धयत्:
—
TypeVerb
Root√वृध् (वर्धने)
यत्when; that
यत्:
—
TypeIndeclinable (relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भूमिम्the earth
भूमिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootभूमि (प्रातिपदिक)
व्यवर्तयत्caused to turn/roll apart; set in motion
व्यवर्तयत्:
—
TypeVerb
Root√वृत् (वर्तने) caus. √वर्तय्; उपसर्गौ: वि + अव
चक्राणःmaking; having made (as agent)
चक्राणः:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple (Adjectival)
Root√कृ (करणे) → चक्राण (कृदन्त, परिपूर्ण/पर्याप्त-भावे)
ओपशम्help, aid, support
ओपशम्:
कर्म
TypeNoun
Rootउपश (प्रातिपदिक) with अवग्रह/वृद्धि: ओपश
दिविin heaven; in the sky
दिवि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
Attribution
Rishi: RV-derived Indra hymn seer (per RV parallel).
Devata: Indra (empowered by yajña)
Chandas: Anuṣṭubh (probable).
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"adbhuta","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From awe at cosmic making to calm trust in support.","listener_experience":"Sense of being held by a larger order.","intensity":4}