Mantra 1

Sukta 30

Sanskrit (Devanagari)

दर्भमणिः। यत् ते दर्भ जरामृत्युः शतं वर्मसु वर्म ते । तेनेमं वर्मिणं कृत्वा सपत्नां जहि वीर्यैः

IAST Transliteration

darbha-maṇíḥ | yát te darbha jarā́-mṛ́tyuḥ śatáṃ vármasu várma te | ténenáṃ vármiṇaṃ kṛtvā sapatnā́n jáhi vīryaíḥ ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Darbha-amulet. Since, O Darbha, Age-and-Death are to thee a coat of mail amid a hundred armours—therewith, having made this man armoured, smite thou the adversaries with thy heroic powers.

Translation

Bùa Darbha. Hỡi Darbha, già và chết đối với ngươi như một áo giáp giữa trăm lớp giáp. Nhờ đó, hãy làm cho người này thành kẻ được bọc giáp, rồi với sức mạnh anh hùng của ngươi hãy đánh diệt các kẻ thù.

Word by Word

• यत्: which/that
• यत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / यद्-शब्द

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (Genitive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दर्भ: O darbha-grass
• दर्भ: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: दर्भ (प्रातिपदिक)

• जरामृत्युः: old age and death
• जरामृत्युः: कर्तृ (यत्-सम्बन्धे विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: जरा-मृत्यु (समास-प्रातिपदिक; द्वन्द्व/समाहारार्थ)

• शतम्: a hundred
• शतम्: विशेषण (परिमाण)
• Type: Numeral/Adjective
• Root: शत (संख्या-प्रातिपदिक)

• वर्मसु: in/among armours, protections
• वर्मसु: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: वर्मन् (प्रातिपदिक)

• वर्म: armour, protective charm
• वर्म: कर्म (अभिधेय-रूपेण)
• Type: Noun
• Root: वर्मन् (प्रातिपदिक)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध (Genitive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तेन: with that/by that
• तेन: करण
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इमम्: this
• इमम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वर्मिणम्: armoured/protected one
• वर्मिणम्: कर्म
• Type: Adjective/Noun
• Root: वर्मिन् (प्रातिपदिक; वर्मन् + इन्)

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: — (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• सपत्नान्: rivals/enemies
• सपत्नान्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सपत्न (प्रातिपदिक)

• जहि: strike down/kill
• जहि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)

• वीर्यैः: with powers/strengths
• वीर्यैः: करण
• Type: Noun
• Root: वीर्य (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (Darbha-maṇi cycle)

Devata: Darbha-maṇi (protective charm); implicitly the protective ‘várman’ power

Chandas: Anuṣṭubh

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From awe at the charm’s cosmic armour to confident aggression against rivals.","listener_experience":"Feeling ‘suited up’—protected, vigorous, ready to face confrontation.","intensity":7}