Mantra 4

Sukta 10

Sanskrit (Devanagari)

अतो वै बृहस्पतिमेव ब्रह्म प्रा विशत्विन्द्रं क्षत्रं तथा वा इति

IAST Transliteration

ató váí bṛ́haspátim evá bráhma prá ā́viśatv índraṁ kṣatráṁ táthā vá íti

English Translation (Griffith/Whitney)

Thereupon, verily, let Brahman enter Bṛhaspati alone; and let Kṣatra enter Indra: even so, indeed—thus (it is).

Translation

Bấy giờ, quả thật: hãy để Phạm (Brahman) chỉ đi vào Bṛhaspati mà thôi; và hãy để Kṣatra (quyền lực vương giả) đi vào Indra. Quả thật đúng vậy—thế là như thế.

Word by Word

• अतः: therefore; from this
• अतः: Apādāna
• Type: Indeclinable
• Root: अतः (तसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय; प्रातिपदिक: तद्)

• वै: indeed; surely
• वै: —
• Type: Indeclinable
• Root: वै (निपात)

• बृहस्पतिम्: Bṛhaspati (the lord of prayer)
• बृहस्पतिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: बृहस्पति (प्रातिपदिक)

• एव: only; just
• एव: —
• Type: Indeclinable
• Root: एव (निपात)

• ब्रह्म: sacred power; prayer; brahman
• ब्रह्म: Karma
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• प्र: forth; forward; into
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• विशत्व्: let (it) enter; may (it) pervade
• विशत्व्: —
• Type: Verb
• Root: √विश् (प्रवेशने)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• क्षत्रम्: kṣatra; royal power; sovereignty
• क्षत्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: क्षत्र (प्रातिपदिक)

• तथा: thus; in that manner
• तथा: —
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय; तद् + था)

• वा: or; also
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (निपात)

• इति: thus; ‘so’ (quotation marker)
• इति: —
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)

Attribution

Rishi: Atharvanic redactional voice

Devata: Bṛhaspati (for brahman) and Indra (for kṣatra)

Chandas: Prose (formulaic injunction)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"vira","emotional_arc":"From injunction to settled certainty (“tathā vai iti”).","listener_experience":"A sense of constitutional order—calm authority with a restrained heroic undertone.","intensity":4}