Adhyaya 68

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये जीर्णोद्धारकथनं नाम सप्तषष्टितमो ऽध्यायः भूषिताञ्च यजेद् गुरुरिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः अथ अष्टषष्टितमो ऽध्यायः यात्रोत्सवविधिकथनं भगवानुवाच वक्ष्ये विधिं चोत्सवस्य स्थापिते तु सुरे चरेत् तस्मिन्नब्दे चैकरात्रं त्रिरात्रञ्चाष्टरात्रकं

Như vậy, trong Agni Purāṇa thuộc bộ Đại Purāṇa nguyên thủy, chương thứ sáu mươi bảy mang tên “Thuật về việc trùng tu (Jīrṇoddhāra)” đã kết thúc. (Dị bản có đánh dấu: “Và vị guru nên cúng lễ thần linh đã được trang sức đầy đủ.”) Nay bắt đầu chương thứ sáu mươi tám: “Thuật về nghi thức lễ hội rước (Yātrā-Utsava).” Đức Thế Tôn phán: “Ta sẽ giảng quy tắc tiến hành lễ hội. Khi thần linh đã được an vị đúng pháp, hãy cử hành; và ngay trong năm ấy (sau khi an vị) có thể làm trong một đêm, ba đêm, hoặc tám đêm.”

Verse 2

उत्सवेन विना यस्मात् स्थापनं निष्फलं भवेत् अयने विषुवे चापि शयनोपवने गृहे

Vì việc an vị (thần tượng) nếu không có lễ hội (utsava) thì trở nên vô hiệu, nên cũng phải cử hành các nghi thức đã định vào các kỳ chí (đông chí, hạ chí) và phân (xuân phân, thu phân), dù ở phòng nghỉ, vườn du ngoạn hay trong nhà.

Verse 3

कारकस्यानुकूले वा यात्रान्देवस्य कारयेत् मङ्गलाङ्कुररोपैस्तु गीतनृत्यादिवाद्यकैः

Khi người chủ lễ (tác nhân nghi lễ) ở trong trạng thái thuận lợi—hoặc khi hoàn cảnh thuận lợi—thì nên tổ chức cuộc rước thần (yātrā), kèm việc gieo trồng mầm lành và có ca hát, vũ điệu cùng nhạc khí.

Verse 4

शरावघटिकापालीस्त्वङ्कुरारोहणे हिताः यवाञ्छालींस्तिलान् मुद्गान् गोधूमान् सितसर्षपान्

Đĩa nông, bình nhỏ và bát (pālī) thích hợp để ươm mầm; có thể cho nảy mầm lúa mạch, gạo śālī, mè, đậu xanh, lúa mì và cải mù tạt trắng.

Verse 5

कुलत्थमाषनिष्पावान् क्षालयित्वा तु वापयेत् पूर्वादौ च बलिं दद्यात् भ्रमन् दीपैः पुरं निशि

Sau khi rửa sạch đậu ngựa (kulattha), đậu đen (māṣa) và đậu gà (niṣpāva), hãy gieo chúng; rồi bắt đầu từ phương Đông, dâng bali (vật thực cúng tế), và ban đêm cầm đèn đi nhiễu quanh thành.

Verse 6

इन्द्रादेः कुमुदादेश् च सर्वभूतेभ्य एव च अनुगच्छन्ति ते तत्र प्रतिरूपधराः पुनः

Tại đó, họ tuân theo mệnh lệnh của Indra và các vị khác, cũng như của Kumuda và những vị nữa; rồi lại mang những hình tướng tương ứng, họ đồng hành cùng mọi loài hữu tình.

Verse 7

पदे पदे ऽश्वमेधस्य फलं तेषां न संशयः आगत्य देवतागारं देवं विज्ञापयेद् गुरुः

Ở mỗi bước (trong pháp hành này), họ đạt công đức như lễ tế Aśvamedha—điều ấy không nghi ngờ. Khi đến đền thờ của Thần, vị guru phải trang trọng tâu bạch với Thần về nghi lễ và ý hướng của nó.

Verse 8

तीर्थयात्रा तु या देव श्वः कर्तव्या सुरोत्तम तस्यारम्भमनुज्ञातुमर्हसे देव सर्वथा

Lạy Thần—bậc tối thượng trong các thần—cuộc hành hương đến các tīrtha (bến nước thánh) sẽ thực hiện vào ngày mai: xin Ngài từ bi cho phép, mọi bề, để được khởi sự.

Verse 9

देवमेवन्तु विज्ञाप्य ततः कर्म समारभेत् प्ररोहघटिकाभ्यान्तु वेदिकां भूषितां व्रजेत्

Sau khi đã kính cáo (thỉnh mời và tuyên bạch) với Thần một cách đúng pháp, thì nên khởi sự hành lễ. Rồi, mang theo mầm non và bình nước nghi lễ (ghaṭa), tiến đến bàn tế (vedī) đã được trang nghiêm.

Verse 10

शयनोत्थापने गृहे इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शयनोत्थापने हरेरिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः समाचरेदिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः चतुःस्तम्भान्तु तन्मध्ये स्वस्तिके प्रतिमां न्यसेत् काम्यार्थां लेख्यचित्रेषु स्थाप्य तत्राधिवासयेत्

Trong một mạn-đà-pa có bốn cột, ở chính giữa, nên đặt tượng của Thần trên đồ hình svastika. Để thành tựu mục đích mong cầu, sau khi an vị tượng giữa các hình vẽ nghi lễ được vẽ hoặc tô màu, nên cử hành nghi thức adhivāsana (tiền an trí, sơ hiến) ngay tại đó.

Verse 11

वैष्णवैः सह कुर्वीत घृताभ्यङ्गन्तु मूलतः घृतधाराभिषेकं वा सकलां शर्वरीं बुधः

Người trí nên cử hành (nghi lễ) cùng các tín đồ Vaiṣṇava, xoa bóp bằng bơ ghee (ghṛta) từ tận gốc (từ phần nền tảng). Hoặc, suốt trọn đêm, nên làm lễ tắm rưới (abhiṣeka) bằng dòng ghee chảy liên tục.

Verse 12

दर्पणं दर्श्य नीराजं गीतवाद्यैश् च मङ्गलं व्यजनं पूजनं दीपं गन्धपुष्पादिभिर्यजेत्

Sau khi trình gương, nên cử hành nghi thức nīrājana (vẫy đèn) và các lễ cát tường cùng với ca hát và nhạc khí; rồi dâng quạt phất (chāmara), lễ bái chính thức và đèn, và thờ phụng bằng hương liệu, hoa và các phẩm vật tương tự.

Verse 13

हरिद्रामुद्गकाश्मीरशुक्लचूर्णादि मूर्ध्नि प्रतिमायाश् च भक्तानां सर्वतीर्थफलं धृते

Khi đặt nghệ, bột đậu xanh, nghệ tây (Kashmir), các loại bột trắng và những thứ tương tự lên đỉnh đầu của tượng thần, thì các tín đồ nhờ đó đạt được công đức tương đương với (việc tắm gội tại) mọi thánh địa tīrtha.

Verse 14

स्नापयित्वा समभ्यर्च्य यात्राविम्बं रथे स्थितं नयेद्गुरुर् नदीर्नादैश्छत्राद्यै राष्ट्रपालिकाः

Sau khi tắm gội (cho thần) và cúng bái đúng nghi, vị guru nên dẫn tượng lễ hội (yātrā-vimba) đặt trên xe rước đi trong đoàn rước; còn các bậc hộ quốc (quan chức triều đình) tiến bước với âm thanh dâng trào như dòng sông, kèm lọng và các phù hiệu vương quyền khác.

Verse 15

निम्नगायोजनादर्वाक् तत्र वेदीन्तु कारयेत् वाहनादवतार्यैनं तस्यां वेद्यान्निवेशयेत्

Tại một chỗ thấp hơn đường chuẩn đã được xác định bằng dây và cọc, nên cho dựng vedi (bàn/đàn tế) tại đó. Rồi cho (ngài) xuống khỏi xe và an vị trên nền vedi ấy.

Verse 16

चरुं वै श्रपयेत् तत्र पायसं होमयेत्ततः अब्लिङ्गैः वैदिकैर् मन्त्रैस्तीर्थानावाहयेत्ततः

Tại đó, nên nấu caru, món cháo gạo dùng trong tế lễ; rồi dâng pāyasa (cơm sữa) vào lửa làm lễ homa. Sau nữa, dùng các thần chú Veda thuộc loại ‘abliṅga’ (không bị giới hạn bởi dấu hiệu/đối tượng tôn phái riêng), mà thỉnh mời các tīrtha thánh địa nhập vào nghi lễ.

Verse 17

आपो हिष्ठोपनिषदैः पूजयेदर्घ्यमुख्यकैः पुनर्देवं समादाय तोये कृत्वाघमर्षणं

Với công thức nước Veda mở đầu “Āpo hi ṣṭhā…”, nên thờ phụng Thần bằng cách dâng arghya và các lễ hiến nước chính yếu khác; rồi lại nhiếp trì Thần (trong tâm/ở tay), và thực hành nghi thức Aghamarṣaṇa trong nước để tẩy trừ tội lỗi.

Verse 18

स्नायान्महाजनैर् विप्रैर् वेद्यामुत्तार्य तं न्यसेत् पूजयित्वा तदह्ना च प्रासादं तु नयेत्ततः पूजयेत् पावकस्थन्तु गुरुः स्याद्भुक्तिमुक्तिकृत्

Sau khi tắm gội, các Bà-la-môn uyên bác và các bậc trưởng thượng đáng kính nên nâng vị ấy (ngọn lửa đã được an vị/yếu tố thánh đã được thiết lập) lên bàn thờ và đặt đúng chỗ. Sau khi lễ bái, ngay trong ngày ấy, rồi đưa vào đền (chính điện). Nên thờ phụng Đấng an trụ trong lửa; vị guru như vậy là người ban cả bhukti (phúc lạc thế gian) lẫn mukti (giải thoát).