Adhyaya 140

Đức Agni trình bày bộ nghi thức kỹ thuật gọi là vaśyādi-yoga—những phương pháp nhằm gây ảnh hưởng, thu hút và các hiệu quả liên hệ—được cấu trúc qua đồ hình dvyaṣṭa-pada (bàn 16 ô). Chương mở đầu với nhan đề theo truyền bản và các dị bản, rồi chuyển sang mục dược liệu: liệt kê cây thuốc và tên đồng nghĩa (như bhṛṅgarāja, sahadevī, putrañjīva/kṛtāñjalī, viṣṇukrāntā/śita-arkaka), cho thấy tính thực hành của dược học. Tiếp đó, nghi thức được sắp theo các thần vị trí và các phạm trù (ṛtvij, nāga, muni/manu, śiva, vasu, dik, rasa, veda, graha, ṛtu, sūrya, candra), đem vũ trụ quan ánh xạ lên đồ hình và thân thể. Trình tự thực hành gồm dhūpa (xông hương), udvartana (xoa bột/thuốc), añjana (thuốc kẻ mắt), snāna (tắm), và nhiều loại lepa (cao/bột đắp), đặc biệt nhấn mạnh dhūpa dùng chung và danh dự của người được xức. Chương phân nhóm công thức theo ứng dụng (xông nhà, thuốc mắt, tắm, ăn, uống, tilaka), rồi kết bằng guṭikā (hoàn) và lepa cho vaśya, chặn vũ khí, an toàn đường nước, sinh sản, dễ sinh và cầu con trai—thường dùng lối mã hóa số lượng thành phần kiểu bhūta-saṅkhyā. Phần kết xác nhận hiệu lực (prabhāva) của thảo dược thuộc ṛtvij-pada, nêu bật đặc trưng của Agni Purana: khoa nghi lễ kỹ thuật được trình bày như tri thức thiêng liêng, có hệ thống.