HomeRamayanaSundara KandaSarga 1Shloka 147
Previous Verse
Next Verse

Shloka 147

समुद्रलङ्घनारम्भः

Commencement of the Ocean-Crossing

अयं वातात्मजः श्रीमान्प्लवते सागरोपरि।हनुमान्नाम तस्य त्वं मुहूर्तं विघ्नमाचर।।5.1.146।।राक्षसं रूपमास्थाय सुघोरं पर्वतोपमम्।दंष्ट्राकरालं पिङ्गाक्षं वक्त्रं कृत्वा नभः समम्।।5.1.147।।

ayaṁ vātātmajaḥ śrīmān plavate sāgaropari | hanumān nāma tasya tvaṁ muhūrtaṁ vighnam ācara || (5.1.146) rākṣasaṁ rūpam āsthāya sughoraṁ parvatopamam | daṁṣṭrākarālaṁ piṅgākṣaṁ vaktraṁ kṛtvā nabhaḥ samam || (5.1.147)

یہی الٰہی حکم دہرایا گیا: “یہ شریمان وायु پُتر ہنومان سمندر کے اوپر اُڑ رہا ہے؛ تو ایک گھڑی کے لیے رکاوٹ ڈال۔ نہایت ہولناک راکشس کا روپ دھار—پہاڑ کے مانند عظیم، خوفناک دانتوں والا، پِنگل آنکھوں والا، اور آسمان جیسا وسیع دہانہ بنا کر۔”

बलम्strength
बलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Neuter, Accusative, Singular
इच्छामहेwe wish
इच्छामहे:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootइष् (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तमपुरुष, बहुवचन; Present Indicative, 1st person plural (Ātmanepada)
ज्ञातुम्to know
ज्ञातुम्:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), अव्यय; ‘to know’
भूयःagain, further
भूयः:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभूयस् (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरर्थक adverb
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय; conjunction
अस्यof him
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; Genitive, Singular
पराक्रमम्valour, prowess
पराक्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपराक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Accusative, Singular
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative, Singular
विजेष्यतिwill conquer/defeat
विजेष्यति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + जि (धातु)
Formलृट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; Simple Future, 3rd person singular
उपायेनby a means/strategy
उपायेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Instrumental, Singular
विषादम्despondency
विषादम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविषाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Accusative, Singular
वाor
वा:
Vikalpa (विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय; disjunctive particle
गमिष्यतिwill go/enter (into)
गमिष्यति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलृट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; Simple Future, 3rd person singular

"The glorious son of the Windgod, called Hanuman, is crossing the ocean. Obstruct him for sometime by assuming the hideous form of a demon, gigantic as a mountain, fearful with yellowishbrown eyes, with big teeth and a wide mouth like the sky.

H
Hanuman
V
Vayu (Wind-god)
O
Ocean (Sāgara)
S
Surasā

FAQs

Consistency under repeated challenges: dharma is maintained even when the same fear or obstacle confronts one again.

A duplicated transmission of the gods’ command to Surasā appears in this recension, reiterating the planned test.

Hanuman’s unwavering courage—robust enough to withstand reiterated intimidation.