Shloka 15
वानरसेनामोचनम् / Mobilization of the Vanara Hosts
Devanagari script
ते गतिज्ञा गतिं ज्ञात्वा पृथिव्यां सर्ववानराः।आनयन्तु हरीन् सर्वांस्त्वरिता शसनान्मम।।4.37.15।।
Transliteration
te gatijñā gatiṃ jñātvā pṛthivyāṃ sarvavānarāḥ |
ānayantu harīn sarvāṃs tvaritāḥ śāsanān mama ||
Translation
زمین بھر میں جو سب وानر راستوں اور چال ڈھال کے جاننے والے ہیں، وہ میرے حکم کے تحت جلدی سے تمام لشکروں کو جمع کر کے لے آئیں۔
Word by Word
तेthey
ते:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
गतिज्ञाःknowers of routes/ways
गतिज्ञाः:
कर्ता (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootगति-ज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः: गतिं जानन्ति (उपपद-तत्पुरुष)
गतिम्movement; route
गतिम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ज्ञात्वाhaving known
ज्ञात्वा:
पूर्वकाल (Prior action)
TypeIndeclinable
Root√ज्ञा + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
पृथिव्याम्on the earth
पृथिव्याम्:
अधिकरण (Location)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन
सर्ववानराःall monkeys
सर्ववानराः:
कर्ता (Subject apposition)
TypeNoun
Rootसर्व-वानर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः: सर्वे वानराः (कर्मधारय)
आनयन्तुlet (them) bring
आनयन्तु:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootआ√नी (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
हरीन्monkeys
हरीन्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), बहुवचन
सर्वान्all
सर्वान्:
विशेषण (Qualifier of harīn)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
त्वरिताःquick; hastened
त्वरिताः:
कर्ता (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootत्वरित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विधेय/क्रियाविशेषणार्थ (hastily)
शासनात्from command; by command
शासनात्:
अपादान (Source/Cause)
TypeNoun
Rootशासन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), एकवचन
ममmy
मम:
सम्बन्ध (Possessor)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
Characters & Entities
S
SugrīvaV
VānaraH
Harī (monkey troops)FAQs
Competence in service: knowledge and skill (knowing routes and movements) should be used promptly in support of a righteous mission.
Sugrīva instructs capable scouts/organizers to gather the Vānara forces from across the world without delay.
Efficiency and responsibility—those with expertise must act swiftly for the common cause.