Previous Verse
Next Verse

Shloka 39

वालिवधः — Vālī’s Fall and Dharma-Accusation

Kiṣkindhā Sarga 17

चर्म चास्थि च मे राजन् नस्पृशन्ति मनीषिणः।।अभक्ष्याणि च मांसानि सोऽहं पञ्चनखो हतः।

carma cāsthi ca me rājan na spṛśanti manīṣiṇaḥ | abhakṣyāṇi ca māṃsāni so 'haṃ pañcanakho hataḥ ||

اے راجن! دانا لوگ میری کھال اور ہڈیوں کو چھوتے تک نہیں، اور میرا گوشت بھی کھانے کے لائق نہیں—پھر بھی میں، پانچ ناخن والا جانور، مارا گیا۔

carmaskin/hide
carma:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootcarma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः (Nom/Acc), एकवचनम्; here as object with spṛśanti (Accusative sense)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
asthibone
asthi:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootasthi (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; here as object (Accusative sense)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
memy
me:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), एकवचनम्; enclitic form
rājanO king
rājan:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्ययम् (negation particle)
spṛśantitouch
spṛśanti:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootspṛś (स्पृश् धातु)
Formलट्-लकारः (Present), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), बहुवचनम्; ‘they touch’
manīṣiṇaḥwise/learned people
manīṣiṇaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootmanīṣin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
abhakṣyāṇinot fit to be eaten
abhakṣyāṇi:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootabhakṣya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; predicate/qualifier of māṃsāni
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
māṃsānimeats/flesh
māṃsāni:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootmāṃsa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; ‘fleshes/meats’
saḥthat (one)/he
saḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ahamI
aham:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
pañca-nakhaḥa five-clawed animal
pañca-nakhaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootpañca (प्रातिपदिक) + nakha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (determinative): पञ्च नखाः यस्य/पञ्चनखः; पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
hataḥkilled
hataḥ:
Kriyā-phala/Predicative (विशेष्य-विशेषणभावः)
TypeVerb
Roothan (हन् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle); पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘killed’ (predicate)

'O king! the learned do not even touch my skin or bone. They do not eat my flesh. While it is so, you have unnecessarily killed me, a five-nailed animal.

R
Rāma
V
Vāli

FAQs

Dharma demands proper grounds for violence; Vāli argues that killing without a legitimate purpose (such as sanctioned use) is ethically blameworthy.

Vāli concludes his dietary/hunting argument: since his body is not used by the righteous, the killing appears unjustified.

Non-violence constrained by necessity—violence must be justified, limited, and aligned with dharma.