Previous Verse

Shloka 33

अष्टत्रिंशः सर्गः — मारीचोपदेशः

Maricha’s Warning and the Memory of Rama’s Power

निवार्यमाणस्सुहृदा मया भृशं प्रसह्य सीतां यदि धर्षयिष्यसि।गमिष्यसि क्षीणबलस्सबान्धवो यमक्षयं रामशरात्तजीवितः।।3.38.33।।

nivāryamāṇaḥ suhṛdā mayā bhṛśaṃ prasahya sītāṃ yadi dharṣayiṣyasi | gamiṣyasi kṣīṇabalaḥ sabāndhavo yamakṣayaṃ rāmaśarāt tajīvitaḥ || 3.38.33 ||

میں، تیرا خیرخواہ، تجھے سختی سے روکتا ہوں؛ پھر بھی اگر تو زبردستی سیتا کی بےحرمتی کرے گا تو رام کے تیروں سے تیری جان نکل جائے گی، اور تو اپنے رشتہ داروں سمیت، قوت سے خالی ہو کر، یم کے دھام کو پہنچے گا۔

निवार्यमाणःbeing restrained
निवार्यमाणः:
Karta (कर्ता) (of main clause, implied त्वम्)
TypeAdjective
Rootनि + वारय् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (present passive participle/शानच्-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थ (being restrained)
सुहृदाby a friend
सुहृदा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसुहृद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instr. 3), एकवचन
मयाby me
मया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया, एकवचन
भृशम्greatly
भृशम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
प्रसह्यhaving forced/forcibly
प्रसह्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootप्र + सह् (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त (absolutive/gerund), अव्यय
सीताम्Sita
सीताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
यदिif
यदि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तबोधक-अव्यय
धर्षयिष्यसिyou will violate/assault
धर्षयिष्यसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootधृष्/धर्षय् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
गमिष्यसिyou will go
गमिष्यसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
क्षीणबलःwith diminished strength
क्षीणबलः:
Karta (कर्ता) (qualifier)
TypeAdjective
Rootक्षीण + बल (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (to त्वम्)
with
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस (अव्यय/उपसर्गसदृश; here as prefix in compound)
Formसह-अर्थक उपपद (prefix meaning 'with')
बान्धवःalong with (your) kinsmen
बान्धवः:
Sahakari (सहकारी)
TypeNoun
Rootबान्धव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (समासार्थे) 'स-बान्धवः' = with kinsmen
यमक्षयम्to Yama's abode
यमक्षयम्:
Karma (कर्म) (gati-karman)
TypeNoun
Rootयम + क्षय (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; गन्तव्यस्थान (destination)
रामशरात्from Rama's arrows
रामशरात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootराम + शर (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (Abl. 5), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (to जीवितम्)
जीवितःdeprived of life
जीवितः:
Karta (कर्ता) (qualifier)
TypeAdjective
Rootजीवित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (अर्थतः) 'जीवित-वर्जितः' life-deprived (elliptic usage)

If you wish to enjoy your beautiful wives and your good friends for long, do not create enmity with Rama.

M
Mārīca
R
Rāvaṇa
S
Sītā
R
Rāma
Y
Yama

FAQs

Forcible violation of a woman is extreme adharma and invites certain destruction; dharma protects the innocent and ensures moral retribution.

Mārīca gives a final, explicit consequence: if Rāvaṇa abducts/assaults Sītā despite counsel, Rāma will kill him and his kin.

Courageous truth-telling: Mārīca risks displeasing a powerful king to speak what is right and necessary.