Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 23

The Anukramaṇikā (Contents-Outline) of the Vāmana Purāṇa

Devanagari script

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे वामनपुराणानुक्रमणीवर्णनं नाम पञ्चाधिकशततमोऽध्यायः ॥ १०५ ॥

Transliteration

iti śrībṛhannāradīyapurāṇe pūrvabhāge bṛhadupākhyāne caturthapāde vāmanapurāṇānukramaṇīvarṇanaṃ nāma pañcādhikaśatatamo'dhyāyaḥ || 105 ||

Translation

یوں شری بृहन्नاردییہ پران کے پُروَ بھاگ میں، بृहदُپاکھیان کے چوتھے پاد میں “وامن پران کی انوکرمنیکا (فہرست) کا بیان” نامی ایک سو پانچواں ادھیائے ختم ہوا۔

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (सम्बन्ध/वाक्यसमाप्तिसूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: निपात (quotative/iti-marker)

• श्री-बृहन्-नारदीय-पुराणे: in the Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa
• श्री-बृहन्-नारदीय-पुराणे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्री + बृहन् + नारदीय + पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; Locative singular; शीर्षक-समाससमूहः (कर्मधारय-प्रधान)

• पूर्व-भागे: in the former part
• पूर्व-भागे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पूर्व + भाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; Locative singular; समासः—पूर्वः भागः (कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रयोग)

• बृहद्-उपाख्याने: in the great sub-narrative
• बृहद्-उपाख्याने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: बृहद् + उपाख्यान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; Locative singular; कर्मधारयः—बृहद् उपाख्यानम्

• चतुर्थ-पादे: in the fourth quarter/section
• चतुर्थ-पादे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चतुर्थ + पाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; Locative singular; समासः—चतुर्थः पादः

• वामन-पुराण-अनुक्रमणी-वर्णनम्: the description of the Vāmana-purāṇa index/sequence
• वामन-पुराण-अनुक्रमणी-वर्णनम्: Visheshya (विशेष्य/नामधेय)
• Type: Noun
• Root: वामनपुराण + अनुक्रमणी + वर्णन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; here as title in apposition with अध्यायः (nominative singular); समासः—(वामनपुराणस्य) अनुक्रमण्याः वर्णनम् (षष्ठी-तत्पुरुष-श्रृंखला)

• नाम: named
• नाम: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय)
• Form: अव्यय; नाम-शब्दः ‘called/named’ (नामार्थक-निपात)

• पञ्च-अधिक-शततमः: one hundred and five (105th)
• पञ्च-अधिक-शततमः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्च + अधिक + शततम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; अध्यायः इत्यस्य विशेषणम्; समासः—शततमः पञ्चाधिकः (i.e., 105th)

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular

Speaker

Sūta (editorial colophon/closing formula; not a spoken dialogue verse)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

Characters & Entities

• Bṛhannāradīya Purāṇa
• Vāmana Purāṇa

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

This is a colophon marking the completion of a chapter; its significance is archival and traditional—preserving the Purāṇa’s structure and the integrity of the Vāmana Purāṇa summary within the Narada Purāṇa’s Anukramaṇikā.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

It does not directly teach bhakti practice; instead, it frames a devotional reading context by cataloguing Purāṇic material—supporting bhakti through organized access to narratives and teachings (especially Vaiṣṇava themes like Vāmana).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects vyākaraṇa-style textual precision and traditional indexing (anukramaṇikā), useful for study, citation, and manuscript transmission, though it does not teach a specific Vedāṅga rule.