Shloka 18

धनंजय-दुर्योधन-संग्रामः

Arjuna–Duryodhana Engagement and Admonition

Devanagari script

प्रतिजग्राह तं॑ कर्ण: प्रीयमाणो महारथ: । महता शरवर्षेण वर्षमाणमिवाम्बुदम्‌,महारथी कर्णने बड़ी प्रसन्नताके साथ मेघके सदृश बाणोंकी दृष्टि करनेवाले अर्जुनको अपने सायकोंकी भारी बौछार करके रोका

Transliteration

pratijagrāha taṃ karṇaḥ prīyamāṇo mahārathaḥ | mahatā śaravarṣeṇa varṣamāṇam ivāmbudam ||

Translation

وَیشَمپایَن نے کہا—مہارَتھی کرن نے خوش ہو کر اس کا مقابلہ کیا؛ اور بادل کی طرح تیروں کی بارش کرنے والے ارجن کو اس نے زبردست تیر باری سے روک دیا۔

Word by Word

• प्रतिजग्राह: accepted/received; took up (met/checked)
• प्रतिजग्राह: Kriya
• Type: Verb
• Root: प्रति-ग्रह् (ग्रह्)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, 3, singular

• तम्: him/that (one)
• तम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: masculine, accusative, singular

• कर्णः: Karna
• कर्णः: Karta
• Type: Noun
• Root: कर्ण
• Form: masculine, nominative, singular

• प्रीयमाणः: rejoicing; being pleased
• प्रीयमाणः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्री (धातु) → प्रीयमाण (शतृ/शानच्-प्रत्यय, वर्तमानकाले कर्मणि/आत्मनेपदी)
• Form: masculine, nominative, singular

• महारथः: great chariot-warrior
• महारथः: Karta
• Type: Noun
• Root: महारथ
• Form: masculine, nominative, singular

• महता: with great (force/amount)
• महता: Karana
• Type: Adjective
• Root: महत्
• Form: neuter, instrumental, singular

• शरवर्षेण: with a rain/shower of arrows
• शरवर्षेण: Karana
• Type: Noun
• Root: शरवर्ष
• Form: neuter, instrumental, singular

• वर्षमाणम्: raining; showering
• वर्षमाणम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: वृष् (धातु) → वर्षमाण (शानच्-प्रत्यय, वर्तमानकाले आत्मनेपदी)
• Form: masculine, accusative, singular

• इव: like; as if
• Type: Indeclinable
• Root: इव

• अम्बुदम्: cloud
• अम्बुदम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अम्बुद
• Form: masculine, accusative, singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Karna
• Arjuna
• arrows (śara)
• cloud (ambuda)