Shloka 15

अध्याय ५०: उत्तरेण सह अर्जुनस्य रथप्रयाणे ध्वजचिह्नैः कौरवसेनानिर्देशः

Arjuna directs Uttara by identifying Kaurava commanders through banners

Devanagari script

क्षयाय धार्रराष्ट्राणां प्रादुर्भूतोी धनंजय: । त्वं पुन: पण्डितो भूत्वा वाचं वक्तुमिहेच्छसि

Transliteration

kṣayāya dhārtarāṣṭrāṇāṃ prādurbhūto dhanaṃjayaḥ | tvaṃ punaḥ paṇḍito bhūtvā vācaṃ vaktum ihecchasi ||

Translation

دھرتراشٹر کے بیٹوں کی ہلاکت کے لیے ہی دھننجے یہاں ظاہر ہوا ہے۔ اور تم پھر بھی دانا بن کر اس سبھا میں باتیں جھاڑنا چاہتے ہو۔

Word by Word

• क्षयाय: for destruction
• क्षयाय: Sampradana
• Type: Noun
• Root: क्षय
• Form: Masculine, Dative, Singular

• धार्तराष्ट्राणाम्: of the Dhārtarāṣṭras (sons of Dhṛtarāṣṭra)
• धार्तराष्ट्राणाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: धार्तराष्ट्र
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• प्रादुर्भूतः: has appeared / manifested
• प्रादुर्भूतः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्रादुर्भूत
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• धनंजयः: Dhanañjaya (Arjuna)
• धनंजयः: Karta
• Type: Noun
• Root: धनंजय
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्
• Form: —, Nominative, Singular

• पुनः: again / on the other hand
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः

• पण्डितः: learned / wise
• पण्डितः: Karta
• Type: Adjective
• Root: पण्डित
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• भूत्वा: having become
• Type: Verb
• Root: भू
• Form: Absolutive (क्त्वा), Parasmaipada (usage-neutral), —, —, —

• वाचम्: speech / words
• वाचम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वाच्
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• वक्तुम्: to speak
• Type: Verb
• Root: वच्
• Form: Infinitive (तुमुन्), Parasmaipada (usage-neutral), —, —, —

• इह: here
• इह: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: इह

• इच्छसि: you desire / you wish
• Type: Verb
• Root: इष्
• Form: Present (Lat), Second, Singular, Parasmaipada

Speaker

कृप उवाच

Characters & Entities

• Kṛpa
• Dhārtarāṣṭras (Kauravas)
• Dhanaṃjaya (Arjuna)