Shloka 23
Virāṭa’s Mobilization to Recover the Cattle (गोधनरक्षणार्थ विराटस्य सैन्यसमायोजनम्)
यथोद्देश॑ च गच्छाम: सहितास्तत्र कौरवै: । सुशर्मा च यथोद्दिष्टं देशं यातु महारथ: । त्रिगर्ती: सहितो राजा समग्रबलवाहन:,ये यान्तु सहितास्तत्र विराटनगरं प्रति । क्षिप्रं गोपान् समासाद्य गृह्नन्तु विपुलं धनम् “तत्रिगर्त-सैनिक एक साथ मिलकर तुरंत विराट-नगरपर चढ़ाई करें और पहले ग्वालोंके पास पहुँचकर वहाँके बढ़े हुए गोधनपर अधिकार कर लें
yathoddeśaṁ ca gacchāmaḥ sahitās tatra kauravaiḥ | suśarmā ca yathoddiṣṭaṁ deśaṁ yātu mahārathaḥ | trigartīḥ sahito rājā samagrabalavāhanaḥ ye yāntu sahitās tatra virāṭanagaraṁ prati | kṣipraṁ gopān samāsādya gṛhṇantu vipulaṁ dhanam |
منصوبے کے مطابق ہم کوروؤں کے ساتھ وہاں بڑھیں۔ اور مہارَتھی سُشَرما بھی اپنے لیے مقررہ علاقے کی طرف جائے۔ تریگرتوں کا راجا، اپنی پوری فوج اور گاڑیوں سمیت، ایک جتھے کی صورت میں وِراٹ نگر کی طرف کوچ کرے؛ اور جلد گوالوں تک پہنچ کر وہاں کا وافر مال—یعنی بڑے ریوڑ کی گائیں—اپنے قبضے میں لے لے۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how political ambition and military planning can target economic lifelines (cattle/wealth). Ethically, it frames a dharmic tension: organized power seeks gain through coercion, foreshadowing consequences when wealth is pursued without rightful claim.
Instructions are being laid out for a coordinated move: Suśarmā and the Trigarta forces are directed to march toward Virāṭa’s city and swiftly reach the cowherds to seize the large cattle-wealth, as part of a planned raid involving the Kauravas.