Shloka 3
Udyoga-parva Adhyāya 71 — Kṣatra-dharma Counsel, Public Legitimacy, and Mobilization
Devanagari script
त्वां हि माधवमश्रित्य निर्भया मोघदर्पितम् । धार्तराष्ट्रं सहामात्यं स्वयं समनुयुड्क्ष्महे
Translation
“اے مادھو! آپ کی پناہ لے کر ہم بےخوف ہو گئے ہیں، اور جو دھرتراشٹر کا بیٹا دُریودھن بےسبب غرور دکھاتا ہے، اسے ہم اس کے وزیروں سمیت خود ہی جنگ کے لیے للکارتے ہیں۔”
Word by Word
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Accusative, Singular
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
माधवम्Mādhava (Kṛṣṇa)
माधवम्:
Karma
TypeNoun
Rootमाधव
FormMasculine, Accusative, Singular
आश्रित्यhaving taken refuge in / relying on
आश्रित्य:
TypeVerb
Rootआ-श्रि (श्रि)
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Active, —, —, —
निर्भयाःfearless
निर्भयाः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिर्भय
FormMasculine, Nominative, Plural
मोघ-दर्पितम्vainly proud / puffed up in vain
मोघ-दर्पितम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमोघदर्पित
FormMasculine, Accusative, Singular
धार्तराष्ट्रम्the son of Dhṛtarāṣṭra (Duryodhana)
धार्तराष्ट्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्र
FormMasculine, Accusative, Singular
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
अमात्यम्minister/counsellor
अमात्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमात्य
FormMasculine, Accusative, Singular
स्वयम्oneself / personally
स्वयम्:
TypeIndeclinable
Rootस्वयम्
समनुयुड्क्ष्महेwe challenge to fight / we engage in battle against
समनुयुड्क्ष्महे:
TypeVerb
Rootसम्-अनु-युध्
FormLat (Present), Ātmanepada, First, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes