Shloka 14
Dhṛtarāṣṭra’s Inquiry and Sañjaya’s Etymologies of Kṛṣṇa’s Names
Puruṣottama-nāma-nirvacana
यमस्य वशमायान्ति काममूढा: पुनः पुन: । अन्धनेत्रा यथैवान्धा नीयमाना: स्वकर्मभि:,विचित्रवीर्यकुमार! जो मनुष्य अपने धनसे संतुष्ट नहीं हैं और काम आदि विविध प्रकारके बन्धनोंसे बँधकर हर्ष और क्रोधके वशीभूत हो रहे हैं, वे काममोहित पुरुष अंधोंके नेतृत्वमें चलनेवाले अंधोंकी भाँति अपने कर्माद्वारा प्रेरित होकर बारंबार यमराजके वशमें आते हैं
yamasya vaśam āyānti kāmamūḍhāḥ punaḥ punaḥ | andhanetrā yathaivāndhā nīyamānāḥ svakarmabhiḥ ||
خواہش کے فریب میں مبتلا لوگ بار بار یم (موت) کے قبضے میں آ جاتے ہیں۔ جیسے اندھے اندھوں کے سہارے چلتے ہیں، ویسے ہی وہ اپنے ہی اعمال کے دھکے سے بار بار موت کے اختیار میں جا پڑتے ہیں۔
व्यास उवाच
Educational Q&A
Desire-driven delusion makes a person repeatedly reap painful consequences: one becomes governed by one’s own karma and thus repeatedly falls under Yama’s dominion. The verse urges discernment and restraint instead of being carried by craving.
Vyāsa is instructing (in the Udyoga Parva context of counsel before the great war) by warning that those who are intoxicated by desire and lack clear moral vision behave like blind people led by blind guides, and their actions keep dragging them into repeated ruin and death.