Shloka 92
Adhyaya 32: Saṃjaya’s Return, Audience with Dhṛtarāṣṭra, and Ethical Admonition
स्त्रियो$क्षा मृगया पानं वाक्पारुष्यं च पञजचमम् | महच्च दण्डपारुष्यमर्थदूषणमेव च,सत्रीविषयक आसक्ति, जूआ, शिकार, मद्यपान, वचनकी कठोरता, अत्यन्त कठोर दण्ड देना और धनका दुरुपयोग करना--ये सात दुःखदायी दोष राजाको सदा त्याग देने चाहिये। इनसे दृढ़मूल राजा भी प्राय: नष्ट हो जाते हैं
striyo ’kṣā mṛgayā pānaṁ vāk-pāruṣyaṁ ca pañcamam | mahac ca daṇḍa-pāruṣyam artha-dūṣaṇam eva ca ||
ودُر نے کہا—عورتوں/شہوت کی دلدادگی، جوا، شکار، شراب نوشی، (پانچواں) سخت کلامی، سزا میں حد سے بڑھی ہوئی سختی، اور مال و دولت کی خرابی/غلط استعمال—یہ سات غم انگیز عیوب ہیں؛ بادشاہ کو انہیں ہمیشہ ترک کرنا چاہیے۔
विदुर उवाच
Educational Q&A
A ruler must renounce seven destructive vices—sensual indulgence, gambling, hunting, intoxication, harsh speech, cruel punishment, and financial corruption—because they erode judgment, justice, and public trust, leading even stable kingdoms toward ruin.
In Udyoga Parva, Vidura delivers counsel on statecraft and dharma, warning the ruler about specific habits that destabilize governance and invite downfall, as part of his broader ethical instruction before the great conflict.