Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

Svargārohaṇa-parva Adhyāya 2 — Yudhiṣṭhira’s Inquiry for His Kin and the Vision of a Punitive Realm

आयाति वत्वयि दुर्धर्षे वाति पुण्य: समीरण: । तव गन्धानुगस्तात येनास्मान्‌ सुखमागमत्‌

āyāti vat tvayi durdharṣe vātti puṇyaḥ samīraṇaḥ | tava gandhānugas tāta yenāsmān sukham āgamat ||

وَیشَمپایَن نے کہا— اے ناقابلِ مغلوب! تمہارے آتے ہی نہایت پاکیزہ ہوا چلنے لگی ہے۔ اے عزیز! وہ ہوا تمہارے جسم کی خوشبو ساتھ لاتی ہے، اور اسی سے ہمیں راحت و سرور حاصل ہوا ہے۔

आयातिcomes/approaches
आयाति:
TypeVerb
Rootइ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन
and/indeed
:
TypeIndeclinable
Rootव (निपात)
त्वयिin/with regard to you
त्वयि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootत्वद्
Formपुं, सप्तमी, एकवचन
दुर्धर्षेO unconquerable one
दुर्धर्षे:
TypeAdjective
Rootदुर्धर्ष (प्रातिपदिक)
Formपुं, संबोधन, एकवचन
वातिblows
वाति:
TypeVerb
Rootवा (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन
पुण्यःholy/pure
पुण्यः:
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
समीरणःwind/breeze
समीरणः:
Karta
TypeNoun
Rootसमीरण (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
तवof you/your
तव:
TypeNoun
Rootत्वद्
Formपुं, षष्ठी, एकवचन
गन्धानुगःfollowing (carrying) the fragrance
गन्धानुगः:
TypeAdjective
Rootगन्धानुग (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
तातO dear one/O father
तात:
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुं, संबोधन, एकवचन
येनby which
येन:
Karana
TypeNoun
Rootयद्
Formपुं/नपुं, तृतीया, एकवचन
अस्मान्us
अस्मान्:
Karma
TypeNoun
Rootअस्मद्
Formपुं, द्वितीया, बहुवचन
सुखम्happiness/comfort
सुखम्:
Karta
TypeNoun
Rootसुख (प्रातिपदिक)
Formनपुं, प्रथमा, एकवचन
आगमत्came/occurred
आगमत्:
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथम, एकवचन

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
S
samīraṇa (the wind/breeze)

Educational Q&A

The verse conveys that the presence of a great, virtuous person is itself purifying and auspicious—so much so that nature responds with signs of sanctity and comfort. Ethical excellence is portrayed as having a tangible, beneficent influence on the world around.

As the addressed figure arrives, those present perceive an auspicious sign: a holy breeze begins to blow, carrying the person’s fragrance and bringing them happiness. The narration highlights a moment of reverence and transition within the Svargarohana (ascent to heaven) context.