Shloka 23

Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)

Devanagari script

यस्माच्चैतन्मया प्राप्तं ज्ञानं वैशेषिकं पुरा । यस्य नान्य: प्रवक्तास्ति मोक्ष तमपि मे शूणु,मैंने पूर्वकालमें सर्वश्रेष्ठ मोक्षविषयक ज्ञान जिनसे प्राप्त किया था, जिसका उनके सिवा दूसरा कोई प्रतिपादन करनेवाला नहीं है, उस ज्ञान और ज्ञानदाता गुरुका भी परिचय आप मुझसे सुनो

Translation

جن سے میں نے قدیم زمانے میں موکش سے متعلق یہ خاص علم حاصل کیا تھا، اور جن کے سوا اس کا کوئی دوسرا بیان کرنے والا نہیں—اس علم اور اس علم عطا کرنے والے گرو کا تعارف بھی مجھ سے سنو۔

Word by Word

यस्मात्from whom/wherefrom

चand

एतत्this

मयाby me

प्राप्तम्obtained/received

ज्ञानम्knowledge

वैशेषिकम्particular/special; (also: Vaiśeṣika-related)

पुराformerly, in the past

यस्यwhose/of which

नnot

अन्यःanother (person)

प्रवक्ताexpounder, speaker

अस्तिis/exists

मोक्षम्liberation

तम्that (him/it)

अपिalso/even

मेto me/for me

शृणुhear, listen

Speaker

जनक उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes