Shloka 101
Śoka-śamana: Kṛṣṇa’s Consolation and Nārada’s Exempla to Sṛñjaya
Chapter 29
य: सहस्र॑ सहस्राणां राज्ञामयुतयाजिनाम् । ईजानो वितते यज्ञे ब्राह्मणेभ्य: सुसंहित:,'ब्राह्मणोंके प्रति अनुराग रखनेवाले राजा अम्बरीषने यज्ञ करते समय अपने विशाल यज्ञमण्डपमें दस लाख ऐसे राजाओंको उन ब्राह्मणोंकी सेवामें नियुक्त किया था, जो स्वयं भी दस-दस हजार यज्ञ कर चुके थे
yaḥ sahasra-sahasrāṇāṃ rājñām ayuta-yājinām | ījāno vitate yajñe brāhmaṇebhyaḥ su-saṃhitaḥ ||
وایو نے کہا—“برہمنوں کے لیے پختہ عقیدت رکھنے والے اس راجہ نے، ایک وسیع و عریض یَجْن کے انعقاد کے وقت، اپنے عظیم یَجْن-منڈپ میں بے شمار راجاؤں کو—جو خود بھی بہت سے یَجْن کر چکے تھے—برہمنوں کی خدمت و تیمارداری پر مامور کیا۔”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a dharmic ideal of kingship: true greatness is shown by honoring and supporting Brāhmaṇas and sacred rites. Even powerful rulers should place their resources and authority in the service of those dedicated to learning, ritual, and ethical order.
Vāyu describes King Ambarīṣa conducting an immense sacrifice and assigning vast numbers of other kings—renowned for their own sacrificial merit—to attend upon and serve the Brāhmaṇas within the sacrificial setting, emphasizing the scale of the rite and the king’s reverence.