Shloka 49
Śrī–Indra–Bali Saṃvāda: The Departure and Fourfold Placement of Lakṣmī
इदमनुपधिवाक्यमच्छलं परमनिरामयमात्मसाक्षिकम् | नरपतिरभिवीक्ष्य विस्मित: पुनरनुयोक्तुमिदं प्रचक्रमे,पंचशिखका यह उपदेश जो भ्रम और वंचनासे रहित, सर्वथा निर्दोष तथा आत्माका साक्षात्कार करानेवाला था, सुनकर राजा जनकको बड़ा विस्मय हुआ; अतः उन्होंने पुनः प्रश्न करनेका विचार किया
idam anupadhivākyam acchalaṁ paramanirāmayam ātmasākṣikam | narapatir abhivīkṣya vismitaḥ punar anuyoktum idaṁ pracakrame ||
بھیشم نے کہا—پنج شِکھا کا یہ ارشاد بےغرض، بےفریب، سراسر بےعیب اور خود اپنے باطنی مشاہدۂ نفس سے پرکھا جا سکنے والا تھا۔ اسے سن کر راجہ جنک حیرت میں پڑ گیا؛ پھر اس نے مزید سوال کرنے کا ارادہ کیا۔
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ideal nature of spiritual instruction: it should be free from hidden agendas (anupadhi), devoid of deception (acchala), flawless and wholesome (paramanirāmaya), and ultimately confirmable through one’s own direct realization (ātmasākṣika), not merely by hearsay.
Bhishma narrates that after hearing Pañcaśikha’s profound, untainted instruction, King Janaka is struck with wonder and decides to continue the dialogue by asking further questions.