Shloka 28
जनक-राज्ञः मौण्ड्य-परिव्रज्या-विवादः
Janaka’s Renunciation Questioned; Discourse on Dāna and Detachment
Devanagari script
अन्नाद् गृहस्था लोकेडस्मिन् भिक्षवस्तत एव च । अन्नात् प्राण: प्रभवति अन्नद: प्राणदो भवेत्,“इस जगतमें अन्नसे गृहस्थ और गृहस्थोंसे भिक्षुओंका निर्वाह होता है। अन्नसे प्राणशक्ति प्रकट होती है; अतः अन्नदाता प्राणदाता होता है
Transliteration
annād gṛhasthā loke ’smin bhikṣavas tata eva ca | annāt prāṇaḥ prabhavati annadaḥ prāṇado bhavet ||
Translation
اس دنیا میں گھر گرہستھی کا گزارا اناج سے ہے، اور بھکشو بھی انہی گھر والوں پر ہی انحصار کرتے ہیں۔ اناج ہی سے قوتِ حیات پیدا ہوتی ہے؛ اس لیے اناج دینے والا گویا جان دینے والا ہے۔
Word by Word
अन्नात्from food
अन्नात्:
Apadana
TypeNoun
Rootअन्न
FormNeuter, Ablative, Singular
गृहस्थाःhouseholders
गृहस्थाः:
Karta
TypeNoun
Rootगृहस्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
लोकेin the world
लोके:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलोक
FormMasculine, Locative, Singular
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Locative, Singular
भिक्षवःmendicants/beggars
भिक्षवः:
Karta
TypeNoun
Rootभिक्षु
FormMasculine, Nominative, Plural
ततःfrom them/therefrom
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
एवindeed/only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अन्नात्from food
अन्नात्:
Apadana
TypeNoun
Rootअन्न
FormNeuter, Ablative, Singular
प्राणःlife-breath/vital force
प्राणः:
Karta
TypeNoun
Rootप्राण
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रभवतिarises/comes forth
प्रभवति:
TypeVerb
Rootभू (प्र + भू)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
अन्नदःgiver of food
अन्नदः:
Karta
TypeNoun
Rootअन्नद
FormMasculine, Nominative, Singular
प्राणदःgiver of life
प्राणदः:
Karta
TypeNoun
Rootप्राणद
FormMasculine, Nominative, Singular
भवेत्would be/is considered to be
भवेत्:
TypeVerb
Rootभू
FormOptative, Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
अजुन उवाच
Characters & Entities
G
gṛhastha (householder)B
bhikṣu (mendicant/renunciant)A
anna (food)P
prāṇa (life-breath)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes