Shloka 41
Śaraṇāgata-Atithi-Dharma in the Kapota Narrative (कपोत-आख्यानम्—शरणागतधर्मः)
Devanagari script
सो5हमन्त्यावसायानां हराम्येनां प्रतिग्रहात् । न स्तैन्यदोषं पश्यामि हरिष्यामि श्वजाघनीम्,“अतः इन चाण्डालोंके घरसे मैं यह कुत्तेकी जाँघ चुराये लेता हूँ। किसीके यहाँ दान लेनेसे अधिक दोष मुझे इस चोरीमें नहीं दिखायी देता है; अतः अवश्य ही इसका अपहरण करूँगा!”
Translation
لہٰذا میں اِن اَنتیجوں (چنڈالوں) کے گھر سے یہ کتے کی ران چُرا لیتا ہوں۔ بھیک لینے کے مقابلے میں مجھے اس چوری میں زیادہ عیب نظر نہیں آتا؛ اس لیے میں اسے ضرور لے جاؤں گا۔
Word by Word
सःI (that person)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
अन्त्यावसायानाम्of the outcastes (Chandalas)
अन्त्यावसायानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअन्त्यावसायिन्
FormMasculine, Genitive, Plural
हरामिI steal / take away
हरामि:
TypeVerb
Rootहृ
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
एनाम्this (her/it)
एनाम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Accusative, Singular
प्रतिग्रहात्than accepting a gift (from others)
प्रतिग्रहात्:
Apadana
TypeNoun
Rootप्रतिग्रह
FormMasculine, Ablative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
स्तैन्यदोषम्the fault/sin of theft
स्तैन्यदोषम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्तैन्यदोष
FormMasculine, Accusative, Singular
पश्यामिI see / perceive
पश्यामि:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
हरिष्यामिI will steal / carry off
हरिष्यामि:
TypeVerb
Rootहृ
FormSimple Future, First, Singular, Parasmaipada
श्वजाघनीम्a dog's thigh (meat)
श्वजाघनीम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्वजाघनी
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes