Shloka 97
Dasyu-maryādā and Buddhi-guided Rāja-nīti (दस्युमर्यादा तथा बुद्धिप्रधान-राजनीति)
Devanagari script
यत्र नास्ति बलात्कार: स राजा तीव्रशासन: । भीरेव नास्ति सम्बन्धो दरिद्रं यो बुभूषते
Translation
جس کے راج میں جبر و زیادتی (بالात्कार) نہ ہو، کسی طرح کا خوف نہ رہے، جو غریبوں کی پرورش چاہے اور رعایا کے ساتھ جس کا پالنے والے اور پلے ہوئے کا رشتہ ہمیشہ قائم رہے—وہی سخت نظم و ضبط والا بادشاہ افضل ہے۔
Word by Word
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयत्र
Formindeclinable (locative adverb)
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
Formindeclinable (negation)
अस्तिis/exists
अस्ति:
TypeVerb
Rootअस् (अस्ति)
Formpresent, parasmaipada, 3rd person, singular
बलात्कारःviolence/forced oppression
बलात्कारः:
Karta
TypeNoun
Rootबलात्कार
Formmasculine, nominative, singular
सःhe/that (one)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine, nominative, singular
राजाking
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
Formmasculine, nominative, singular
तीव्रशासनःof strict/strong rule; sternly governing
तीव्रशासनः:
Karta
TypeAdjective
Rootतीव्र-शासन
Formmasculine, nominative, singular
Speaker
ब्रह्मदत्त उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes