Shloka 15
Ārṣṭiṣeṇa’s Siddhi and the Tīrtha-Boons; Sindhudvīpa–Devāpi Brāhmaṇya; Viśvāmitra’s Tapas Begins
कथयामास तत् सर्वमृषीणां भावितात्मनाम् | आपलुत्य सर्वतीर्थेषु न च मोक्षमवाप्तवान्,उन महातपस्वी महर्षिने सम्पूर्ण सरिताओं और समुद्रोंकी यात्रा करके वहाँ रहनेवाले पवित्रात्मा मुनियोंसे वह सब वृत्तान्त कह सुनाया। सम्पूर्ण तीर्थोमें स्नान करके भी वे उस कपालसे छुटकारा न पा सके
kathayāmāsa tat sarvam ṛṣīṇāṁ bhāvitātmanām | āplutya sarvatīrtheṣu na ca mokṣam avāptavān ||
وَیشَمپایَن نے کہا—اس نے پاکیزہ و منضبط نفس رکھنے والے رِشیوں کو وہ سارا حال سنایا۔ مگر تمام تیرتھوں میں اشنان کرنے کے بعد بھی اسے مکتی نہ ملی؛ بڑی تپسیا اور دریا و سمندر کی سیاحت کے باوجود وہ اس کھوپڑی کے بوجھ سے رہائی نہ پا سکا۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
External rites such as pilgrimage and bathing at sacred places do not automatically grant liberation; without the right inner transformation and the proper resolution of one’s karmic burden, ‘mokṣa’ remains unattained.
A great ascetic, still afflicted by a skull-burden, travels widely to rivers, seas, and sacred tīrthas. He reports his story to spiritually accomplished sages, but even after bathing everywhere he fails to obtain release from that affliction.