Shloka 43
Aśvatthāmā’s Stuti of Rudra and Śiva’s Empowerment (सौप्तिकपर्व, अध्याय ७)
Devanagari script
येषां विस्मयते नित्यं भगवान् कर्मभिह्र: । मनोवाक्कर्मभिय॑क्तिनित्यमाराधितश्न यै:,साक्षात् भगवान् शंकर भी प्रतिदिन उनके कर्मोंको देखकर आश्चर्यचकित हो जाते थे। वे मन, वाणी और क्रियाओंद्वारा सदा सावधान रहकर महादेवजीकी आराधना करते थे
Transliteration
sañjaya uvāca | yeṣāṃ vismayate nityaṃ bhagavān karmabhiḥ | manovākkarmabhir yukti-nityam ārādhitaś ca yaiḥ | sākṣād bhagavān śaṅkaraḥ ||
Translation
سنجے نے کہا—ان کے اعمال ایسے تھے کہ خداوندِ برتر ہمیشہ انہیں دیکھ کر حیرت میں پڑ جاتا۔ وہ دل، زبان اور عمل کے ساتھ ضبط و نظم میں رہ کر مسلسل اور پوری توجہ سے عبادت کرتے تھے؛ بلکہ روز بروز وہ خود ساکشات بھگوان شَنکر ہی کی پرستش کرتے تھے۔
Word by Word
येषाम्of whom
येषाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, षष्ठी, बहुवचन
विस्मयतेis astonished
विस्मयते:
—
TypeVerb
Rootवि+स्मि (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन, आत्मनेपद
नित्यम्always
नित्यम्:
अधिकारण (काल)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
भगवान्the Lord
भगवान्:
कर्ता
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कर्मभिःby (their) deeds
कर्मभिः:
करण
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
यैःby whom / by which (persons)
यैः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, तृतीया, बहुवचन
मनोवाक्कर्मभिःby mind, speech, and action
मनोवाक्कर्मभिः:
करण
TypeNoun
Rootमनस् + वाच् + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
अधिकारण (काल)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
आराधितःworshipped / propitiated
आराधितः:
—
TypeAdjective
Rootआ+राध् (धातु) → आराधित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन, क्त (past passive participle)
साक्षात्directly, in person
साक्षात्:
—
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात्
भगवान्the Lord
भगवान्:
कर्ता
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शंकरःShankara (Śiva)
शंकरः:
कर्ता
TypeNoun
Rootशंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaB
Bhagavān (the Lord)Ś
Śaṅkara (Śiva/Mahādeva)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes