Shloka 18

Aśvatthāmā’s Buddhi-Doctrine and Nocturnal Incursion Resolve (अश्वत्थाम्नः बुद्धिविचारः सौप्तिकसंकल्पश्च)

Devanagari script

प्रजापति: प्रजा: सृष्टवा कर्म तासु विधाय च । वर्णे वर्णे समाधत्ते होकैक॑ गुणभाग्‌ गुणम्‌,“गुणवान्‌ प्रजापति ब्रह्माजी प्रजाओंकी सृष्टि करके उनके लिये कर्मका विधान करते हैं और प्रत्येक वर्णमें एक-एक विशेष गुणकी स्थापना कर देते हैं

Transliteration

prajāpatiḥ prajāḥ sṛṣṭvā karma tāsu vidhāya ca | varṇe varṇe samādhatte hy ekaikaṁ guṇabhāg guṇam ||

Translation

پرَجاپتی نے مخلوقات کو پیدا کرکے اُن کے لیے اعمال کا دستور مقرر کیا؛ اور ہر ورن میں ایک ایک نمایاں اور امتیازی صفت قائم کر دی۔

Word by Word

प्रजापतिःPrajapati (lord of creatures)

प्रजाःcreatures, subjects

सृष्ट्वाhaving created

कर्मduty, action (prescribed work)

तासुin/among them (those)

विधायhaving ordained/arranged

चand

वर्णेin a class/varna

वर्णेin (each) class/varna

समाधत्तेplaces/establishes

एकैकम्one each (a single one in each)

गुणभाग्apportioner of qualities

गुणम्quality, attribute

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Prajāpati (Brahmā)

prajāḥ (creatures/subjects)

varṇa (social orders)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes