Previous Verse
Next Verse

Shloka 127

Nāradasya Rājadharma-praśnāḥ

Nārada’s Examination of Royal Ethics

वैशम्पायन उवाच ततः कुरूणामृषभो महात्मा श्र॒ुत्वा गिरो ब्राह्मणसत्तमस्य । प्रणम्य पादावभिवाद्य तुष्टो राजाब्रवीन्नारदं देवरूपम्‌

Vaiśampāyana uvāca: tataḥ kurūṇām ṛṣabho mahātmā śrutvā giro brāhmaṇasattamasya | praṇamya pādāv abhivādya tuṣṭo rājābravīn Nāradaṃ devarūpam ||

ویشَمپاین نے کہا—تب کوروؤں میں سب سے برتر عظیم النفس بادشاہ نے اس برہمنِ افضل کی باتیں سن کر اس کے قدموں میں سر جھکایا، ادب سے سلام کیا؛ اور خوش ہو کر دیوی صورت نارد سے یوں کہا۔

वैशम्पायनःVaiśampāyana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular
ततःthen
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
कुरूणाम्of the Kurus
कुरूणाम्:
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Genitive, Plural
ऋषभःthe bull/chief
ऋषभः:
Karta
TypeNoun
Rootऋषभ
FormMasculine, Nominative, Singular
महात्माgreat-souled
महात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु
Formक्त्वा (absolutive), Active
गिरःwords/speech
गिरः:
Karma
TypeNoun
Rootगिर्
FormFeminine, Accusative, Plural
ब्राह्मणसत्तमस्यof the best of Brahmins
ब्राह्मणसत्तमस्य:
TypeNoun
Rootब्राह्मणसत्तम
FormMasculine, Genitive, Singular
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
TypeVerb
Rootनम् (प्र-)
Formल्यप् (absolutive), Active
पादौthe two feet
पादौ:
Karma
TypeNoun
Rootपाद
FormMasculine, Accusative, Dual
अभिवाद्यhaving respectfully greeted
अभिवाद्य:
TypeVerb
Rootवद् (अभि-)
Formल्यप् (absolutive), Active
तुष्टःpleased/satisfied
तुष्टः:
Karta
TypeAdjective
Rootतुष्ट
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle)
राजाthe king
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperfect, 3rd, Singular
नारदम्Nārada
नारदम्:
Karma
TypeNoun
Rootनारद
FormMasculine, Accusative, Singular
देवरूपम्of divine form
देवरूपम्:
TypeAdjective
Rootदेवरूप
FormMasculine, Accusative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
K
Kuru (lineage)
N
Nārada

Educational Q&A

The verse models dharmic conduct: one should listen attentively to wise counsel, honor spiritual excellence through respectful greeting (praṇāma and abhivādana), and speak only after cultivating inner composure and gratitude.

After hearing the speech of the foremost Brāhmaṇa—identified here as Nārada in divine form—the foremost Kuru king bows at his feet, offers formal salutations, becomes pleased, and then begins to address Nārada.