Shloka 10

Devanagari script

भारत! महाधनुर्धर अर्जुनको आते देख समस्त प्राणियोंको यह विश्वास हो गया कि अब कर्ण महामनस्वी पाण्डुपुत्र अर्जुनके हाथसे अवश्य मारा जायगा,प्रयाहि शीघ्र॑ गोविन्द सूतपुत्रजिघांसया । “गोविन्द! अब मेरा रथ तैयार हो। उसमें पुनः उत्तम घोड़े जोते जायँ और मेरे उस विशाल रथमें सब प्रकारके अस्त्र-शस्त्र सजाकर रख दिये जायाँ। अअभ्वारोहियोंद्वारा सिखलाये और टहलाये गये घोड़े रथसम्बन्धी उपकरणोंसे सुसज्जित हो शीघ्र यहाँ आवें और आप सूतपुत्रके वधकी इच्छासे जल्दी ही यहाँसे प्रस्थान कीजिये”

Transliteration

sañjaya uvāca | bhārata! mahā-dhanurdharaṃ arjunaṃ āyāntaṃ dṛṣṭvā samasta-prāṇināṃ idaṃ viśvāsaḥ samajāyata—idānīṃ karṇaḥ mahāmanāḥ pāṇḍuputreṇa arjunena hastād avaśyaṃ haniṣyate | prayāhi śīghraṃ govinda sūtaputra-jighāṃsayā | “govinda! adhunā mama rathaḥ sajjīyatām; tasmin punaḥ uttamā aśvā yujyantām; mama tasmin viśāle rathe sarva-prakārāṇi astrāṇi śastrāṇi ca sajjīkṛtya nidhīyantām | aśvārūḍhaiḥ śikṣitāḥ paricāritāś ca aśvā ratha-sambandhi-upakaraṇaiḥ susajjitāḥ śīghram iha āgacchantu; bhavān ca sūtaputrasya vadha-icchayā kṣipram ito niṣkrāmatu”

Translation

سنجے نے کہا—اے بھارت! جب عظیم کمان دار ارجن کو بڑھتے ہوئے دیکھا گیا تو تمام جانداروں کو یہ یقین ہو گیا: “اب بلند ہمت کرن پاندو پُتر ارجن کے ہاتھوں ضرور مارا جائے گا۔” تب (ارجن نے) کہا: “اے گووند! سوت پُتر (کرن) کے قتل کے عزم کے ساتھ فوراً روانہ ہو۔ میرا رتھ پھر سے تیار کیا جائے؛ اس میں بہترین گھوڑے جوتے جائیں؛ اور اس وسیع رتھ میں ہر طرح کے استر و شستر سجا کر رکھ دیے جائیں۔ ماہر سواروں کے سکھائے اور مشق کرائے ہوئے گھوڑے رتھ کے سازوسامان سے آراستہ ہو کر فوراً یہاں آ جائیں؛ اور تم بھی، اے گووند، سوت پُتر کے وध کی خواہش لیے بغیر تاخیر کے روانہ ہو۔”

Word by Word

प्रयाहिgo forth / depart

शीघ्रम्quickly

गोविन्दO Govinda (Krishna)

सूतपुत्रthe charioteer’s son (Karna)

जिघांसयाwith the desire to kill

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Bhārata (Dhṛtarāṣṭra)

Arjuna

Karṇa

Govinda (Kṛṣṇa)

Pāṇḍu

chariot (ratha)

horses (aśvāḥ)

weapons (astra, śastra)

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse underscores the kṣatriya ethic of preparedness and decisive action in a justly undertaken battle: when the moment of confrontation arrives, hesitation is replaced by disciplined readiness—chariot, horses, and weapons—guided by clear intent and leadership.

What is happening in the narrative?

Sañjaya reports that as Arjuna advances, everyone becomes certain Karṇa will be slain. Arjuna then urges Govinda (Kṛṣṇa) to ready the chariot immediately—yoke the best horses, arrange all weapons, and depart at once with the aim of killing Karṇa (the ‘sūta’s son’).