Shloka 6
Dhṛtarāṣṭra–Sañjaya-saṃvādaḥ; madhyāhna-saṅgrāma-pravṛttiḥ
Dhritarashtra–Sanjaya dialogue and the midday battle escalation
Devanagari script
त॑ प्रयान्तं रणे वीरं सर्वसैन्येन भारतम् । संयत्ता: समरे सर्वे पालयध्वं पितामहम्,'सारी सेनाके साथ युद्धके लिये यात्रा करते हुए मेरे वीर पितामह भरतनन्दन भीष्मकी आप सब लोग प्रयत्नपूर्वक रक्षा करें"
Transliteration
taṁ prayāntaṁ raṇe vīraṁ sarvasainyena bhāratam | saṁyattāḥ samare sarve pālayadhvaṁ pitāmaham ||
Translation
جو بہادر بھارت—پیتامہ بھیشم—تمام لشکر کے ساتھ رن کی طرف بڑھ رہے ہیں، تم سب جنگ کے لیے تیار ہو کر پوری کوشش سے پیتامہ کی حفاظت کرو۔
Word by Word
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
प्रयान्तम्going forth / advancing
प्रयान्तम्:
Karma
TypeVerb
Rootप्र-या (धातु: या)
Formशतृ (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
रणेin battle
रणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरण
FormMasculine, Locative, Singular
वीरम्heroic, brave (one)
वीरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootवीर
FormMasculine, Accusative, Singular
सर्वसैन्येनwith the entire army
सर्वसैन्येन:
Karana
TypeNoun
Rootसर्वसैन्य
FormNeuter, Instrumental, Singular
भारतO Bharata (descendant of Bharata)
भारत:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
संयत्ताःprepared, equipped
संयत्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootसम्-यम् (धातु: यम्)
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Plural
समरेin battle
समरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसमर
FormMasculine, Locative, Singular
सर्वेall (of you)
सर्वे:
Karta
TypePronoun/Adjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
पालयध्वम्protect (you all)!
पालयध्वम्:
Karta
TypeVerb
Rootपाल्
Formलोट् (imperative), परस्मैपद, Second, Plural
पितामहम्the grandsire
पितामहम्:
Karma
TypeNoun
Rootपितामह
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SanjayaB
Bhishma (Pitamaha)B
Bharatas (Kuru lineage)T
the army (sarvasainya)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes