Shloka 62
Vāsudeva-Māhātmya: Duryodhana’s Inquiry and Bhīṣma’s Theological Account of Keśava
Devanagari script
शुशुभाते नरव्याप्रौ तौ भीष्मशरविक्षतौ । गोवृषाविव संरब्धौ विषाणैलिखिताड्कितौ,भीष्मके बाणोंसे क्षत-विक्षत हो वे नरश्रेष्ठ श्रीकृष्ण और अर्जुन क्रोधमें भरे हुए उन दो साँड़ोंके समान सुशोभित हुए, जिनके सम्पूर्ण शरीरमें सींगोंके आघातसे बहुत-से घाव हो गये हों
Translation
سنجے نے کہا— بھیشم کے تیروں سے زخمی و چور چور وہ دونوں نرشیروں—شری کرشن اور ارجن—غصّے سے بھرے ہوئے دو سانڈوں کی مانند جگمگا رہے تھے، گویا ان کے سارے بدن پر سینگوں کے وار سے بے شمار زخموں کے نشان کندہ ہو گئے ہوں۔
Word by Word
शुशुभातेshone / looked splendid
शुशुभाते:
TypeVerb
Rootशुभ्
Formलिट् (परस्मैपद/आत्मनेपद-प्रयोगः), perfect (completed past, narrative), 3, dual, आत्मनेपद
नरव्याघ्रौtwo tiger-like men (best of men)
नरव्याघ्रौ:
Karta
TypeNoun
Rootनरव्याघ्र
Formmasculine, nominative, dual
तौthose two
तौ:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine, nominative, dual
भीष्मशरविक्षतौwounded by Bhishma's arrows
भीष्मशरविक्षतौ:
Karta
TypeAdjective
Rootभीष्म-शर-विक्षत
Formmasculine, nominative, dual
गोवृषौtwo bull-oxen / two bulls
गोवृषौ:
TypeNoun
Rootगोवृष
Formmasculine, nominative, dual
इवlike, as if
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
संरब्धौenraged / impetuous
संरब्धौ:
Karta
TypeAdjective
Rootसं-रभ्
Formmasculine, nominative, dual
विषाणैःwith horns
विषाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootविषाण
Formneuter, instrumental, plural
लिखितscratched / scored
लिखित:
Karta
TypeAdjective
Rootलिख्
Formmasculine, nominative, dual
अङ्कितौmarked / scarred
अङ्कितौ:
Karta
TypeAdjective
Rootअङ्क्
Formmasculine, nominative, dual
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes