Shloka 112

Vāsudeva-Māhātmya: Duryodhana’s Inquiry and Bhīṣma’s Theological Account of Keśava

Devanagari script

ततः शुभामापततीं स शर््तित विद्युत्प्रभां शान्तनवेन मुक्ताम्‌ । गदां च मद्राधिपबाहुमुक्तां द्वाभ्यां शराभ्यां निचकर्त वीर:,तत्पश्चात्‌ वीर अर्जुनने शान्तनुनन्दन भीष्मकी छोड़ी हुई बिजलीके समान चमकीली और शोभामयी शक्तिको तथा मद्रराज शल्यकी भुजाओंसे मुक्त हुई गदाको भी दो बाणोंसे काट डाला

Transliteration

tataḥ śubhām āpatatīṃ sa śaktim vidyutprabhāṃ śāntanavena muktām | gadāṃ ca madrādhipa-bāhu-muktāṃ dvābhyāṃ śarābhyāṃ nicakarta vīraḥ ||

Translation

سنجے نے کہا—پھر جب شانتنو کے فرزند بھیشم کی پھینکی ہوئی بجلی جیسی درخشاں اور مبارک شکتی لپکتی ہوئی آئی تو بہادر ارجن نے اسے دو تیروں سے کاٹ ڈالا۔ اور مدر کے فرمانروا شلیہ کے بازو سے چھوڑی ہوئی گدا کو بھی اس نے دو تیروں سے چیر کر گرا دیا۔

Word by Word

• ततः: then, thereafter
• Type: Indeclinable
• Root: ततः

• शुभाम्: auspicious, beautiful
• शुभाम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: शुभा
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• आपततीम्: falling/coming down
• आपततीम्: Karma
• Type: Verb
• Root: आपत्
• Form: Feminine, Accusative, Singular, शतृ (present active participle)

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• शक्तिम्: spear, javelin (shakti-weapon)
• शक्तिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: शक्ति
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• विद्युत्-प्रभाम्: having lightning-like radiance
• विद्युत्-प्रभाम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: विद्युत्प्रभा
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• शान्तनवेन: by the son of Shantanu (Bhishma)
• शान्तनवेन: Karana
• Type: Noun
• Root: शान्तनव
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• मुक्ताम्: released, hurled
• मुक्ताम्: Karma
• Type: Verb
• Root: मुच्
• Form: Feminine, Accusative, Singular, क्त (past passive participle)

• गदाम्: mace
• गदाम्: Karma
• Type: Noun
• Root: गदा
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• मद्र-अधिप-बाहु-मुक्ताम्: released from the arm of the Madra king (Shalya)
• मद्र-अधिप-बाहु-मुक्ताम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: मद्राधिपबाहुमुक्ता
• Form: Feminine, Accusative, Singular

• द्वाभ्याम्: with two
• द्वाभ्याम्: Karana
• Type: Numeral
• Root: द्वि
• Form: Masculine/Neuter, Instrumental, Dual

• शराभ्याम्: with two arrows
• शराभ्याम्: Karana
• Type: Noun
• Root: शर
• Form: Masculine, Instrumental, Dual

• निचकर्त: cut down, severed
• Type: Verb
• Root: नि-कर्त्
• Form: Perfect (लिट्), Third, Singular, Parasmaipada

• वीरः: the hero (Arjuna)
• वीरः: Karta
• Type: Noun
• Root: वीर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Bhīṣma (Śāntanu-nandana/Śāntanava)
• Śalya (Madrādhipa)
• Arjuna
• śakti (spear/javelin)
• gadā (mace)
• arrows (śara)