Shloka 3

भीमसेनस्य प्रतिघातः—भगदत्तगजप्रहारः—घटोत्कचमायायुद्धम्

Bhīma’s Counteroffensive, Bhagadatta’s Elephant Assault, and Ghaṭotkaca’s Māyā Engagement

Devanagari script

गरुडस्य स्वयं तुण्डे पिता देवब्रतस्तव । चक्षुषी च भरद्वाज: कृतवर्मा च सात्वत:,स्वयं आपके ताऊ भीष्म उस व्यूहके अग्रभागमें चोंचके स्थानपर खड़े हुए। आचार्य द्रोण और यदुवंशी कृतवर्मा दोनों नेत्रोंके स्थानपर स्थित हुए

Transliteration

garuḍasya svayaṃ tuṇḍe pitā devabratas tava | cakṣuṣī ca bharadvājaḥ kṛtavarmā ca sātvatāḥ ||

Translation

گروڑ کی صورت والے اس ویوہ میں آپ کے والد دیوورت (بھیشم) خود چونچ کے مقام پر اگلے حصے میں کھڑے ہوئے۔ بھاردواج کے فرزند درون اور ساتوت کِرت ورما دونوں آنکھوں کے مقام پر متعین ہوئے۔

Word by Word

गरुडस्यof Garuḍa

स्वयम्himself

तुण्डेin/at the beak

पिताfather

देवव्रतःDevavrata (Bhīṣma)

तवyour

चक्षुषीin/at the two eyes

चand

भरद्वाजःBharadvāja (i.e., Droṇa by lineage)

कृतवर्माKṛtavarmā

चand

सात्वतःthe Sātvata (Yādava)

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Garuḍa (as vyūha/formation model)

Devavrata (Bhīṣma)

Bharadvāja (reference to Droṇa as Bharadvāja’s son)

Droṇa

Kṛtavarmā

Sātvata (clan)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes