Shloka 46

Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)

Devanagari script

खड्गेन शितधारेण संयुगे गजयोधिनाम्‌ | पदातिरेक: संक्रुद्धः शत्रूणां भयवर्धन:

Transliteration

khaḍgena śitadhāreṇa saṁyuge gajayodhinām | padātirekaḥ saṁkruddhaḥ śatrūṇāṁ bhayavardhanaḥ ||

Translation

ہاتھیوں پر سوار جنگجوؤں کے ساتھ معرکے میں، تیز دھار تلوار لیے وہ غضبناک پیادہ اکیلا ہی دشمنوں کے خوف میں اضافہ کرنے والا بن گیا۔

Word by Word

• खड्गेन: with a sword
• खड्गेन: Karana
• Type: Noun
• Root: खड्ग
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• शितधारेण: with a sharp-edged (one)
• शितधारेण: Karana
• Type: Adjective
• Root: शितधार
• Form: Masculine, Instrumental, Singular

• संयुगे: in battle
• संयुगे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: संयुग
• Form: Masculine, Locative, Singular

• गज-योधिनाम्: of the elephant-warriors
• गज-योधिनाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: गजयोधिन्
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• पदाति-एकः: one foot-soldier
• पदाति-एकः: Karta
• Type: Noun
• Root: पदाति
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• संक्रुद्धः: enraged
• संक्रुद्धः: Karta
• Type: Adjective
• Root: संक्रुद्ध
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• शत्रूणाम्: of the enemies
• शत्रूणाम्: Sampradana
• Type: Noun
• Root: शत्रु
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• भय-वर्धनः: increasing fear
• भय-वर्धनः: Karta
• Type: Adjective
• Root: भयवर्धन
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• sword (khaḍga)
• elephant-warriors (gajayodhinaḥ)
• enemies (śatravaḥ)
• battle (saṁyuga)