Shloka 15
Arjuna–Bhīṣma Strategic Engagement and Mutual Arrow-Interdiction (भीष्मार्जुनसमागमः)
दुर्योधनश्च पुत्रस्ते दुर्मुखो दःशल: शल: । दुःशासनश्वातिरथस्तथा दुर्मर्षणो नूप,(अग्रतः पाण्डुसेनाया हाृतिष्ठन् पृथिवीक्षित: ।।) नरेश्वरर आपके पुत्र दुर्योधन, दुर्मुख, दुःशल, शल, अतिरथी दुःशासन, दुर्मर्षण, विविंशति, चित्रसेन, महारथी विकर्ण, पुरुमित्र, जय, भोज तथा पराक्रमी भूरिश्रवा--ये सभी वीर अपने बड़े-बड़े धनुषोंको कँपाते और छूटनेपर विषधर सर्पके समान प्रतीत होनेवाले बाणोंको हाथमें लेते हुए बिजलियोंसहित मेघोंके समान जान पड़ते थे। ये सभी भूपाल पाण्डव-सेनाके सम्मुख (भीमसेनको घेरकर) खड़े हो गये
duryodhanaś ca putras te durmukho duḥśalaḥ śalaḥ | duḥśāsanaś cātirathas tathā durmarṣaṇo nṛpa (agrataḥ pāṇḍusenāyā hṛṣṭiṣṭhan pṛthivīkṣitaḥ) ||
سنجے نے کہا—اے بادشاہ! تمہارا بیٹا دُریودھن، دُرمُکھ، دُہشلا، شَل، مہارتھی دُہشاسن، اور نیز دُرمَرشَن—یہ سب پانڈوؤں کی فوج کے عین اگلے حصے میں ڈٹ کر کھڑے ہو گئے۔
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how martial valor and rank (e.g., atiratha) can be driven by pride and aggression; it invites reflection on the ethical tension between kṣatriya duty to fight and the moral consequences of ambition and hostility.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Duryodhana and key Kaurava warriors take position at the forefront facing the Pāṇḍava forces, signaling readiness to engage and intensifying the opening confrontation.