Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

भीष्मविक्रमदर्शनं तथा क्रौञ्चारुणव्यूहविधानम् | Bhīṣma’s Ascendancy and the Organization of the Krauñcāruṇa Formation

शरीरवाड्मनोभिर्यत्‌ कर्म प्रारभते नर: । न्याय्यं*) वा विपरीतं* वा पज्चैते तस्य हेतव:

arjuna uvāca | śarīra-vāg-manobhir yat karma prārabhate naraḥ | nyāyyaṃ vā viparītaṃ vā pañcaite tasya hetavaḥ ||

انسان جسم، گفتار اور ذہن کے ذریعے جو عمل شروع کرتا ہے—خواہ وہ درست ہو یا خلافِ حق—اس کے پیچھے یہی پانچ اسباب ہوتے ہیں۔

शरीरby/with the body
शरीर:
Karana
TypeNoun
Rootशरीर
FormNeuter, Instrumental, Singular
वाक्by/with speech
वाक्:
Karana
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Instrumental, Singular
मनःby/with the mind
मनः:
Karana
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
यत्which/that (act)
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Accusative, Singular
कर्मaction, deed
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रारभतेbegins, undertakes
प्रारभते:
TypeVerb
Rootप्र-रभ्
FormPresent, 3rd, Singular, Atmanepada
नरःa man, person
नरः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Singular
न्याय्यम्proper, just
न्याय्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootन्याय्य
FormNeuter, Accusative, Singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
विपरीतम्wrong, contrary
विपरीतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविपरीत
FormNeuter, Accusative, Singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
पञ्चfive
पञ्च:
TypeNumeral
Rootपञ्च
एतेthese
एते:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
तस्यof him/of that
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
हेतवःcauses, reasons
हेतवः:
Karta
TypeNoun
Rootहेतु
FormMasculine, Nominative, Plural

अजुन उवाच

A
Arjuna