Previous Verse
Next Verse

Shloka 70

भीमसेनस्य बहुमहारथसंयुगः

Bhīmasena’s Engagement with Multiple Mahārathas

तत एवमुवाचार्त: क्रोधपर्याकुलेक्षणम्‌

tata evam uvācārtaḥ krodha-paryākulekṣaṇam | (śrī-kṛṣṇasya netre krodhena vyāpte bhavataḥ; saḥ phūtkārī sarpa iva dīrgha-niḥśvāsaṃ muñcan) | tasya sakhā arjunaḥ ārta-bhāvena premṇā uvāca— “mahābāho! nivartasva; sva-pratijñāṃ mṛṣā mā kṛthāḥ” |

سنجے نے کہا—اُسے اس حال میں دیکھ کر، جن کی آنکھیں غضب سے بھر گئی تھیں، شری کرشن پھنکارنے والے سانپ کی مانند لمبی اور زور دار سانسیں لینے لگے۔ تب اُن کے سکھا ارجن، دل گرفتہ ہو کر بھی محبت سے بولے—“اے مہاباہو! لوٹ آئیے؛ اپنی پرتِگیا کو جھوٹا نہ ہونے دیجیے۔”

तत्that (speech/statement)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular, Parasmaipada
आर्तःdistressed, afflicted
आर्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootआर्त
FormMasculine, Nominative, Singular
क्रोधby anger
क्रोध:
Karana
TypeNoun
Rootक्रोध
FormMasculine, Instrumental, Singular
पर्याकुलagitated, disturbed
पर्याकुल:
TypeAdjective
Rootपर्याकुल
FormNeuter, Accusative, Singular
ईक्षणम्look, gaze, eyes
ईक्षणम्:
Karma
TypeNoun
Rootईक्षण
FormNeuter, Accusative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
Ś
Śrī Kṛṣṇa
A
Arjuna

Educational Q&A

The passage highlights the ethical weight of a pratijñā (solemn vow) and the need to restrain anger even in war. Arjuna appeals to Kṛṣṇa’s integrity: righteous action includes keeping one’s word and not letting wrath drive one into a course that compromises dharma.

Sañjaya describes Kṛṣṇa becoming intensely angry—his gaze disturbed, breathing like a hissing serpent. Seeing this, Arjuna, as Kṛṣṇa’s close friend, speaks affectionately yet urgently, asking him to turn back and not allow his vow to be broken or rendered futile.