Shloka 31
Adhyāya 107 — बहुयुद्धप्रकरणम्
Multiple Defensive Engagements to Protect Bhīṣma
Devanagari script
उस अत्यन्त दुर्जय मृत्युस्वरूपा शक्तिको सहसा आती देख महायशस्वी सात्यकिने अपनी फुर्तीके कारण उसको असफल कर दिया
Transliteration
tām atyanta-durjayāṁ mṛtyu-svarūpāṁ śaktiṁ sahasā āpatantīm dṛṣṭvā mahāyaśasvī sātyakiḥ sva-lāghavena tām niṣphalāṁ cakāra
Translation
اس نہایت ناقابلِ شکست، گویا موت کی صورت اس شکتی کو اچانک اپنی طرف لپکتا دیکھ کر، عظیم نامور سات्यکی نے اپنی پھرتی اور ہوشیاری سے اسے ناکام کر دیا۔
Word by Word
ताम्that (her/it)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
अत्यन्त-दुर्जयाम्extremely hard to conquer
अत्यन्त-दुर्जयाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअत्यन्तदुर्जया
FormFeminine, Accusative, Singular
मृत्यु-स्वरूपाम्having the form of Death
मृत्यु-स्वरूपाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमृत्युस्वरूपा
FormFeminine, Accusative, Singular
शक्तिम्spear/weapon (shakti)
शक्तिम्:
Karma
TypeNoun
Rootशक्ति
FormFeminine, Accusative, Singular
सहसाsuddenly
सहसा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसहसा
आतीम्coming/approaching
आतीम्:
Karma
TypeVerb
Rootआ + इ (आयाति)
Formशतृ (present active participle), Feminine, Accusative, Singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Adhikarana
TypeVerb
Rootदृश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund)
महायशस्वीhighly renowned
महायशस्वी:
Karta
TypeAdjective
Rootमहायशस्
FormMasculine, Nominative, Singular
सात्यकिःSatyaki
सात्यकिः:
Karta
TypeNoun
Rootसात्यकि
FormMasculine, Nominative, Singular
स्व-फुर्त्याby his own quickness/agility
स्व-फुर्त्या:
Karana
TypeNoun
Rootस्वफूर्ति
FormFeminine, Instrumental, Singular
ताम्that (weapon)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
निष्फलाम्fruitless/ineffective
निष्फलाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनिष्फला
FormFeminine, Accusative, Singular
अकरोत्made/did
अकरोत्:
Kriya
TypeVerb
Rootकृ
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaS
SātyakiŚ
śakti (spear/javelin weapon)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes