Shloka 4
प्राग्ज्योतिषे वज्रदत्त-धनंजय-समागमः
Vajradatta Confronts Dhanaṃjaya at Prāgjyotiṣa
Devanagari script
ततः किरीटी संचिन्त्य तेषां तत्र चिकीर्षितम् । वारयामास तान् वीरान् सान्त्वपूर्वमरिंदम:,शत्रुओंका दमन करनेवाले अर्जुन यह जान गये कि वे क्या करना चाहते हैं। उनके मनोभावका विचार करके वे उन्हें शान्तिपूर्वक समझाते हुए युद्धसे रोकने लगे
Transliteration
tataḥ kirīṭī sañcintya teṣāṃ tatra cikīrṣitam | vārayāmāsa tān vīrān sāntvapūrvam arindamaḥ ||
Translation
تب تاج پوش ارجن نے وہاں اُن بہادروں کے ارادے پر غور کیا۔ اُن کے باطن کی نیت سمجھ کر دشمنوں کو دبانے والے ارجن نے پہلے نرمی اور تسلی بھرے شیریں کلام سے انہیں سمجھا بجھا کر جنگ سے روکنا شروع کیا۔
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्ययम्
किरीटीthe diadem-wearer (Arjuna)
किरीटी:
Karta
TypeNoun
Rootकिरीटिन्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्
संचिन्त्यhaving reflected/considered
संचिन्त्य:
TypeVerb
Rootसम् + चिन्त्
Formक्त्वान्त (अव्ययकृदन्त), पूर्वकालः
तेषाम्of them
तेषाम्:
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्गे (सामान्यप्रयोगः), षष्ठी, बहुवचनम्
तत्रthere, in that matter
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
Formअव्ययम्
चिकीर्षितम्the intended act/what they wished to do
चिकीर्षितम्:
Karma
TypeNoun
Rootचिकीर्षित (कृ-धातोः इच्छार्थक-प्रत्ययान्तः; desiderative sense)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्
वारयामासrestrained, held back
वारयामास:
TypeVerb
Rootवारय् (णिजन्तः) / वृ (वारणार्थे)
Formलिट् (परस्मैपदम्), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
तान्those (men)
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
वीरान्heroes, warriors
वीरान्:
Karma
TypeNoun
Rootवीर
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
सान्त्वपूर्वम्with conciliation first; gently
सान्त्वपूर्वम्:
TypeIndeclinable
Rootसान्त्व + पूर्व
Formअव्ययम् (क्रियाविशेषणम्)
अरिंदमःfoe-subduer
अरिंदमः:
Karta
TypeNoun
Rootअरिंदम
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaA
Arjuna (Kirīṭī, Arindama)U
unnamed warriors (vīrāḥ)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes