Shloka 4

जनक–ब्राह्मणसंवादः

Viṣaya, Mamatva, and Self-Mastery

Devanagari script

सोअन्यस्य विषये राज्ञो वस्तुमिच्छाम्यहं विभो | वचस्ते कर्तुमिच्छामि यथाशास्त्रं महीपते,'सामर्थ्यशाली नरेश! इस बातको जानकर मैं दूसरे राजाके राज्यमें निवास करना चाहता हूँ और शास्त्रके अनुसार आपकी आज्ञाका पालन करना चाहता हूँ

Transliteration

so 'nyasya viṣaye rājño vastum icchāmy ahaṃ vibho | vacas te kartum icchāmi yathāśāstraṃ mahīpate ||

Translation

برہمن نے کہا—“اے زورآور آقا! یہ بات سمجھ کر میں کسی دوسرے راجا کی سلطنت میں رہنا چاہتا ہوں؛ پھر بھی، اے محافظِ زمین، میں شاستروں کے مطابق آپ کے حکم کی تعمیل بھی کرنا چاہتا ہوں۔”

Word by Word

सःI (he/this person) / that one (as subject)

अन्यस्यof another

विषयेin the domain/territory

राज्ञःof the king

वस्तुम्to dwell/live

इच्छामिI wish/desire

अहम्I

विभोO mighty one / O lord

वचःword(s)/command

तेyour

कर्तुम्to do/fulfil

इच्छामिI wish/desire

यथाaccording to/as

शास्त्रम्the scripture/rule

महीपतेO lord of the earth (king)

Speaker

ब्राह्मण उवाच

Characters & Entities

ब

ब्राह्मण (a brāhmaṇa speaker)

र

राजा/महीपति (a king addressed)

अ

अन्य राजा (another king, unnamed)

व

विषय/राज्य (a kingdom/territory)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes