Shloka 19

कुन्ती–व्याससंवादः

Kuntī–Vyāsa Dialogue on Durvāsā’s Boon and Karṇa’s Birth

Devanagari script

यो यदिच्छति यावच्च तावत्‌ स लभते नर: । शयनं भोजन यानं मणिरत्नमथो धनम्‌,उस समय जो मनुष्य जिस वस्तुको जितनी मात्रामें लेना चाहता, वह उस वस्तुको उतनी ही मात्रामें प्राप्त कर लेता था। राजा युधिष्ठिरने अपनी उन दोनों माताओंके उद्देश्यसे शय्या, भोजन, सवारी, मणि, रत्न, धन, वाहन, वस्त्र, नाना प्रकारके भोग तथा वस्त्राभूषणोंसे विभूषित दासियाँ प्रदान कीं

Transliteration

yo yad icchati yāvac ca tāvat sa labhate naraḥ | śayanaṁ bhojanaṁ yānaṁ maṇiratnam atho dhanam ||

Translation

اس وقت جو آدمی جس چیز کو جتنی مقدار میں چاہتا، وہ اتنی ہی مقدار میں اسے مل جاتی—بستر، کھانا، سواری، جواہرات و رتن، اور مال و دولت۔

Word by Word

यःwho (he who)

यत्whatever (thing)

इच्छतिdesires

यावत्as much as

चand

तावत्so much; that much

सःhe

लभतेobtains

नरःa man

शयनम्bed; sleeping-place

भोजनम्food; meal

यानम्vehicle; conveyance

मणिgem

रत्नम्jewel

अथthen; moreover

उindeed; also (emphatic particle)

धनम्wealth; money

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

śayana (bedding)

bhojana (food)

yāna (conveyance/vehicle)

maṇi (jewel)

ratna (gem)

dhana (wealth)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes