Shloka 323
क्षयं नीत॑ कुलं दीप्तं पृथिवीराज्यमिच्छता । “अपवित्र बुद्धिवाले मेरे पापी एवं मूर्ख पुत्रने समस्त भूमण्डलके राज्यका लोभ करके अपने दीप्तिमान् कुलका विनाश कर डाला
kṣayaṃ nītaṃ kulaṃ dīptaṃ pṛthivīrājyam icchatā |
وَیشَمپایَن نے کہا— تمام روئے زمین کی سلطنت کی ہوس میں میرے گناہگار، نادان اور ناپاک عقل والے بیٹے نے اپنے روشن و تاباں خاندان کو تباہی کے دہانے پر پہنچا دیا۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse warns that craving for absolute power (pṛthivīrājya) can eclipse discernment and lead to the ruin (kṣaya) of even a noble, illustrious lineage (dīpta-kula). It frames ambition without dharma as self-destructive and socially catastrophic.
Vaiśampāyana summarizes a moral judgment within the Ashramavāsika context: the pursuit of earthly sovereignty is presented as the causal force that brought about the destruction of a once-glorious family line, echoing the Mahābhārata’s broader reflection on the war’s dynastic collapse.