Shloka 19
नारदेन धृतराष्ट्रगतिवर्णनम् | Nārada’s Account of Dhṛtarāṣṭra’s Future Course
यथा वल्लिययथा वायुर्यथा55प: पृथिवी यथा। यथा55काशं तथा धर्म इह चामुत्र च स्थित:,'जैसे अग्नि, वायु, जल, पृथ्वी और आकाशकी सत्ता इहलोक और परलोकमें भी है, उसी प्रकार धर्म भी उभय लोकमें व्याप्त है
yathā valli yathā vāyur yathā āpaḥ pṛthivī yathā | yathā ākāśaṃ tathā dharma iha cāmutra ca sthitaḥ ||
ویشَمپاین نے کہا—جس طرح آگ، ہوا، پانی، زمین اور آکاش—یہ سب اس لوک میں بھی ہیں اور اُس لوک میں بھی؛ اسی طرح دھرم بھی یہاں اور وہاں، دونوں جہانوں میں قائم و کارفرما ہے۔
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Dharma is not limited to social convention or a single lifetime; like the fundamental elements, it pervades existence and remains effective both in this world (iha) and in the hereafter (amutra), implying enduring moral causality.
In Vaiśampāyana’s narration, a reflective, instructive statement is given to emphasize the universality and permanence of dharma, using the ever-present elements as an analogy.