कामानू् सर्वान् पार्थिवानेकसंस्थान् यो वै दद्यात् कामदुघांच धेनुम् । सम्यक्ता: स्युर्हव्यकव्यौघवत्य- स्तासामुक्ष्णां ज्यायसां सम्प्रदानम्
kāmānū sarvān pārthivānekasaṃsthān yo vai dadyāt kāmadughāṃ ca dhenum | samyaktāḥ syur havyakavyaughavatyaḥ tāsām ukṣṇāṃ jyāyasāṃ sampradānam
بھیشم نے کہا—جو شخص شاہانہ لذتوں اور آسائشوں کی بہت سی صورتیں دان کرے، اور ساتھ ہی کامدُغھا (کامناؤں کو پورا کرنے والی) دھینُو بھی عطا کرے، اس کے ہویہ اور کویہ—یعنی یَجْن کے نذرانے اور پِتروں کے لیے نذر و نیاز—پورے طور پر بارآور اور فراواں ہو جاتے ہیں۔ تاہم ان سب سے بڑھ کر یہ ہے کہ طاقتور اور برتر بیلوں کو درست طریقے سے دان کیا جائے؛ کیونکہ یہی نسل کی افزائش، مویشیوں کی پائیدار دولت اور دھارمک گِرہستھ جیون کی بقا کا سہارا بنتا ہے۔
भीष्म उवाच
Bhishma teaches that gifts should be evaluated by their dharmic impact: beyond luxurious or symbolic gifts, the highest giving is that which sustains life and righteous livelihood—here, donating superior bulls that ensure ongoing cattle prosperity, thereby supporting household duties, sacrifice, and ancestral rites.
In Bhishma’s instruction on dāna within the Anushasana Parva, he compares different donations. He states that giving royal pleasures and a wish-fulfilling cow brings abundance to offerings for gods and ancestors, but he then elevates the donation of excellent bulls as an even greater, more enduring gift.