Shloka 5

Strī-satkāra (On honoring women) — Mahābhārata 13.46

Devanagari script

येच ते पुरुषा विप्र अक्षैर्दीव्यन्ति हृष्टवत्‌ । ऋतुूंस्तानभिजानीहि ते ते जानन्ति दुष्कृतम्‌,देवशर्माने कहा--ब्रह्मन्‌! तुमने जो स्त्री-पुरुषका जोड़ा देखा था उसे दिन और रात्रि समझो । वे दोनों चक्रवत्‌ घूमते रहते हैं, अतः उन्हें तुम्हारे पापका पता है। विप्रवर! तथा जो अत्यन्त हर्षमें भरकर जूआ खेलते हुए छ: पुरुष दिखायी दिये उन्हें छः ऋतु जानो; वे भी तुम्हारे पापको जानते हैं

Transliteration

ye ca te puruṣā vipra akṣair dīvyanti hṛṣṭavat | ṛtūṁs tān abhijānīhi te te jānanti duṣkṛtam ||

Translation

دیوشَرما نے کہا—اے وِپر! جن مردوں کو تم نے نردوں کے ساتھ خوشی سے جُوا کھیلتے دیکھا، انہیں چھ رُتیں سمجھو۔ وہ بھی تمہارے بدکردار کو جانتے ہیں۔

Word by Word

येwho/which (those)

चand

तेthose

पुरुषाःmen/persons

विप्रO brahmin

अक्षैःwith dice

दीव्यन्तिthey play (gamble)

हृष्टवत्joyfully, as if delighted

ऋतून्seasons

तान्those

अभिजानीहिknow/recognize

तेthey/those

जानन्तिthey know

दुष्कृतम्evil deed/sin

Speaker

विपुल उवाच

Characters & Entities

Vipula

Vipra (the addressed brāhmaṇa)

Akṣa (dice)

Ṛ

Ṛtu (the six seasons)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes