Shloka 89
तीर्थवंशोपदेशः
Tīrtha-vaṃśa Upadeśa: Instruction on the Fruits of Sacred Waters
निवृत्ता मधुमांसे भ्य: परदारेभ्य एव च | निवत्ताश्चैव मद्येभ्यस्ते नरा: स्वर्गगामिन:,जो मद, मांस, मदिरा और परस्त्रीसे दूर रहते हैं, वे मनुष्य स्वर्गलोकमें जाते हैं
nivṛttā madhu-māṁsebhyaḥ para-dārebhya eva ca | nivṛttāś caiva madye bhyas te narāḥ svarga-gāminaḥ ||
بھیشم نے کہا—جو لوگ شہد اور گوشت سے پرہیز کرتے ہیں، دوسرے کی بیوی سے باز رہتے ہیں، اور شراب و دیگر نشہ آور چیزوں سے بھی کنارہ کرتے ہیں—وہی مرد جنت کے مستحق ہوتے ہیں۔
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that disciplined restraint—avoiding intoxicants, meat/honey, and sexual misconduct (approaching another’s wife)—is a dharmic virtue that leads to auspicious posthumous results, described here as attaining heaven.
In the Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and right conduct. Here he states a concise rule of ethical discipline, linking personal restraint with the reward of svarga.