Shloka 29
तीर्थवंशोपदेशः
Tīrtha-vaṃśa Upadeśa: Instruction on the Fruits of Sacred Waters
Devanagari script
अकल्कको हातर्कश्न ब्राह्मणो भरतर्षभ । संसर्गे भैक्ष्यवृत्तिश्न स राजन् केतनक्षम:
Translation
اے بھرت شریشٹھ! جو برہمن ریا سے پاک ہو، لاحاصل بحث و تکرار نہ کرے، اور گھروں سے بھیک لے کر گزر بسر کرتا ہو—اور میل جول کے لائق ہو—وہ، اے راجن، دعوت پانے کا حق دار ہے۔
Word by Word
अकल्ककःfree from blemish/guile
अकल्ककः:
Karta
TypeAdjective
Rootअकल्कक
FormMasculine, Nominative, Singular
अतर्कश्चnot given to (vain) disputation
अतर्कश्च:
Karta
TypeAdjective
Rootअतर्क
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्राह्मणःa Brahmin
ब्राह्मणः:
Karta
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Nominative, Singular
भरतर्षभO bull among the Bharatas
भरतर्षभ:
TypeNoun
Rootभरतर्षभ
FormMasculine, Vocative, Singular
संसर्गेin association/interaction
संसर्गे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंसर्ग
FormMasculine, Locative, Singular
भैक्ष्यवृत्तिःone whose livelihood is by alms (begging)
भैक्ष्यवृत्तिः:
Karta
TypeNoun
Rootभैक्ष्यवृत्ति
FormFeminine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
केतनक्षमःfit/eligible for invitation (to a house)
केतनक्षमः:
Karta
TypeAdjective
Rootकेतनक्षम
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes