Previous Verse
Next Verse

Shloka 48

Bhīṣma’s Yogic Departure, Royal Cremation, and Gaṅgā’s Lament (भीष्मस्य योगयुक्त्या देहत्यागः, पितृमेधः, गङ्गाविलापः)

महेश्वरमुखोत्सृष्टा ये च धर्मगुणा: स्मृता: । ते त्वया मनसा धार्या: कुरुराज दिवानिशम्‌

mahēśvaramukhōtsṛṣṭā yē ca dharmaguṇāḥ smṛtāḥ | tē tvayā manasā dhāryāḥ kururāja divāniśam ||

بھیشم نے کہا—اے کورو راج! مہیشور (شنکر) کے دہنِ مبارک سے جو اوصافِ دھرم بیان ہوئے اور جنہیں سمریتیوں میں یاد رکھا گیا ہے، انہیں تم دن رات اپنے دل و دماغ میں مضبوطی سے قائم رکھو۔

महेश्वरमुखोत्सृष्टाःuttered from Maheshvara's mouth
महेश्वरमुखोत्सृष्टाः:
TypeAdjective
Rootमहेश्वर-मुख-उत्सृष्ट
FormMasculine, Nominative, Plural
येwhich
ये:
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
धर्मगुणाःvirtues pertaining to dharma
धर्मगुणाः:
TypeNoun
Rootधर्म-गुण
FormMasculine, Nominative, Plural
स्मृताःare declared/are said
स्मृताः:
TypeVerb
Rootस्मृत
FormPeriphrastic (PPP used predicatively), Passive (resultative), Masculine, Nominative, Plural
तेthose
ते:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
त्वयाby you
त्वया:
Karana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormInstrumental, Singular
मनसाwith the mind
मनसा:
Karana
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
धार्याःto be held/kept (in mind)
धार्याः:
TypeAdjective
Rootधार्य
FormMasculine, Nominative, Plural
कुरुराजO king of the Kurus
कुरुराज:
TypeNoun
Rootकुरु-राज
FormMasculine, Vocative, Singular
दिवानिशम्day and night; continually
दिवानिशम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootदिवा-निशा

भीष्म उवाच

B
Bhishma
M
Maheshvara (Shiva)
K
Kuru-raja (Yudhishthira)