Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

Adhyāya 152 — Bhīṣma’s Authorization for Yudhiṣṭhira’s Return to the Capital (नगरप्रवेशानुज्ञा)

श्रीमहेश्वर उवाच परावरज्ञे धर्मज्ञे तपोवननिवासिनि । साध्वि सुभ्रु सुकेशान्ते हिमवत्पर्वतात्मजे

śrīmaheśvara uvāca | parāvarajñe dharmajñe tapovanani-vāsini | sādhvi subhru sukeśānte himavat-parvatātmaje ||

شری مہیشور نے کہا— اے برتر و فروتر حقائق کی جاننے والی، اے دھرم کی عارفہ، اے تپسیا کے بن میں رہنے والی! اے سادھوی، خوش ابرو، خوش گیسو، ہِمَوَت پہاڑ کی دختر!

श्रीमहेश्वरःthe venerable Maheshvara (Shiva)
श्रीमहेश्वरः:
Karta
TypeNoun
Rootश्रीमहेश्वर
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid/spoke
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular
परावरज्ञेO knower of higher and lower (things)
परावरज्ञे:
TypeAdjective
Rootपरावरज्ञ
FormFeminine, Vocative, Singular
धर्मज्ञेO knower of dharma
धर्मज्ञे:
TypeAdjective
Rootधर्मज्ञ
FormFeminine, Vocative, Singular
तपोवननिवासिनिO dweller in the forest of austerities
तपोवननिवासिनि:
TypeAdjective
Rootतपोवननिवासिन्
FormFeminine, Vocative, Singular
साध्विO virtuous lady
साध्वि:
TypeNoun
Rootसाध्वी
FormFeminine, Vocative, Singular
सुभ्रुO fair-browed one
सुभ्रु:
TypeNoun
Rootसुभ्रू
FormFeminine, Vocative, Singular
सुकेशान्तेO one with beautiful hair-ends (lovely tresses)
सुकेशान्ते:
TypeAdjective
Rootसुकेशान्त
FormFeminine, Vocative, Singular
हिमवत्पर्वतात्मजेO daughter of Himavat mountain
हिमवत्पर्वतात्मजे:
TypeNoun
Rootहिमवत्पर्वतात्मज
FormFeminine, Vocative, Singular

श्रीमहेश्वर उवाच

Ś
Śrī Maheśvara (Śiva)
H
Himavat (Himalaya, personified mountain)
P
Pārvatī (implied by 'daughter of Himavat')

Educational Q&A

The verse models ethical reverence: true worth is linked to knowledge of dharma and disciplined austerity. By praising these qualities in the mountain-born goddess, the text elevates inner virtue and spiritual insight over mere status.

Śiva begins speaking and addresses Pārvatī with honorific epithets—acknowledging her spiritual knowledge, dharmic discernment, and ascetic dwelling—setting a respectful tone for the instruction or discourse that follows.