Shloka 3
Bhaṅgāśvanopākhyāna — On comparative affection in strī–puruṣa union (भङ्गाश्वनोपाख्यानम्)
पुरा भंगास्वनो नाम राजर्षिरतिधार्मिक: । अपुत्र: पुरुषव्याघ्र पुत्रार्थ यज्ञमाहरत्,पुरुषसिंह! पहलेकी बात है, भंगास्वन नामसे प्रसिद्ध अत्यन्त धर्मात्मा राजर्षि पुत्रहीन होनेके कारण पुत्र-प्राप्तिके लिये यज्ञ करते थे
purā bhaṅgāśvano nāma rājarṣir atidhārmikaḥ | aputraḥ puruṣavyāghra putrārthaṁ yajñam āharat ||
بھیشم نے کہا— “اے مردوں کے شیردل! قدیم زمانے میں بھنگاشون نام کا ایک نہایت دھرم پر قائم راجرشی تھا۔ وہ بے اولاد تھا، اس لیے اولادِ نرینہ کے لیے اس نے یَجْن کا اہتمام کیا۔”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic means: even a powerful and righteous ruler seeks personal aims (like progeny) through sanctioned, ethical Vedic action (yajña), not through improper or harmful methods.
Bhishma begins an illustrative ancient account: the royal sage Bhangāśva, lacking a son, undertakes a sacrifice specifically intended to obtain offspring.